- dokumenti i knjige o drugom svetskom ratu na teritoriji Jugoslavije i povezanim zbivanjima
- arhivski fond:
- Nemački dokumenti sa mikrofilmova National Archive Washington (Documents from National Archive Washington)
ukupno trenutno sadrži 84 kompletnih rolni sa ukupno 94175 listova dokumenata
- aktuelno:
- Pretraga kroz beleške uz nemačke dokumente sa mikrofilmova National Archive Washington (Documents from National Archive Washington - notes search)
search string 1:
search string 2:
Vojnoistorijski institut je početkom šezdesetih godina dobio od National Archive nemačke zaplenjene dokumetne koji se odnose na Jugoslaviju u obliku mikrofilmova. To je dovelo do značajnog skoka u kvalitetu istoriografskog istraživanja u Jugoslaviji. Oko 2.000 dokumenata je prevedeno i objavljeno u ediciji Zbornika Vojnoistorijskog instituta (takođe dostupnih na sajtu, videti linkove dole). Međutim, radilo se o redakcijskom izboru, a rolne su bile samo ograničeno dostupne iz tehničkih razloga, pa se često postavljalo pitanje reprezentativnosti i pouzdanosti. S obzirom da je danas dostupna velika masa originalnih nemačkih dokumenata iz WW2 u digitalnom formatu, i to ne u obliku nekog redakcijskog izbora, nego svi redom, u obliku kompletnih rolni, i s obzirom da interesovanje postoji, pravljenje neke vrste javnih beleški o sadržaju pojavilo se kao logična i korisna ideja koja može olakšati navigaciju i ubrzati pretragu. Ovaj posao je tek u začetku - na sajtu je trenutno dostupno ukupno 84 kompletnih rolni dokumenata, sa ukupno 94175 listova dokumenata, a broj beleški uz dokumente je trenutno svega 993 (dakle oko 1%) - ali nadamo se značajnom porastu s vremenom.
Beleške radi više istoričara, pa ima dosta stilskih i sadržajnih nedoslednosti. Neka imena navedena su u s-h obliku, a neka u nemačkom originalu, pa je stoga dobra ideja izbegavati dijakritike, ili ponoviti traženu reč u obliku sa i bez dijakritika. Pretraga kroz beleške radi tako što unesete traženu reč (ili deo reči) u jedno polje, a u drugo unesete alternativni oblik pisanja tog pojma, ili neki drugi pojam, i pritisnete dugme "traži!". Pretraga je "case sensitive", odnosno, ako reč u belešci počinje velikim slovom, a Vi je ukucate malim slovima, ta beleška neće biti uvrštena u rezultat. U rezultate će biti uvrštene sve beleške u kojima se nalazi bilo koja od unetih reči. Niz rezultata sa slikama odgovarajućih dokumenata će biti prikazan u novom tabu odnosno prozoru.
Par saveta: S obzirom na aktuelnost, najtraženiji su dokumenti koji se odnose na DM-četnike. Trenutno takvih beleški ima 430. Ako Vas npr zanimaju izveštaji o gubicima, njih u dokumentima ima veoma mnogo, ali su u beleškama slabije zastupljeni. Pri tome treba imati u vidu da se ponekad pojavljuju sa rečju "mrtvih", "mrtav", "poginuli", i varijantama, a ima ih priličan broj koji su obeleženi sa "KIA" - profesionalna deformacija istoričara rata .
- tekuće informacije
- nove knjige
- hronologija NOR-a: na današnji dan dan: mesec:
hronološki podaci za:
- Draža Mihailović

- grad Zagreb
- grad Split
- grad Trst
- Divizija Brandenburg
- 373. legionarska divizija
- 2. diverzantski bataljon NOVH
- 3. diverzantski bataljon NOVH
- Diverzantski bataljon GŠ NOV i PO za Vojvodinu
- 15. slovenačka divizija
- 1. slovenačka udarna brigada Tone Tomšič
- 13. slovenačka udarna brigada Mirko Bračič
- 19. slovenačka udarna brigada Srečko Kosovel
- 11. slovenačka udarna brigada Miloš Zidanšek

1941:
nemačke divizije na teritoriji Jugoslavije na dan 19-10-1941 (crveno):
704. pešadijska divizija * 714. pešadijska divizija * 717. pešadijska divizija * 718. pešadijska divizija * 42. lovačka divizija * 100. lovačka divizija * 104. lovačka divizija * 114. lovačka divizija * 117. lovačka divizija * 118. lovačka divizija * 1. brdska divizija Vermahta * 98. pešadijska divizija * Divizija Brandenburg * 1. SS oklopna divizija Telesna garda Adolfa Hitlera * 4. SS policijska oklopna grenadirska divizija * 7. SS divizija Prinz Eugen * 11. SS oklopna grenadirska divizija Nordland * 13. SS divizija Handžar * 14. SS divizija Galizia * 21. SS divizija Skenderbeg * 1. kozačka divizija Vermahta * 2. kozačka konjička divizija * 113. pešadijska divizija * 22. pešadijska divizija * 41. tvrđavska divizija * 44. pešadijska divizija * 71. pešadijska divizija * 181. pešadijska divizija * 188. brdska divizija * 162. pešadijska divizija (Turkestanska) * 173. rezervna divizija * 187. rezervna divizija * 237. rezervna divizija * 264. pešadijska divizija * 297. pešadijska divizija * 342. pešadijska divizija * 367. pešadijska divizija * 371. pešadijska divizija * 369. legionarska divizija (vražja) * 373. legionarska divizija Tiger * 392. legionarska divizija (plava) * Divizija Stefan * Divizija Böttcher

gradovi slobodne teritorije u teritoriji Jugoslavije na dan 19-10-1941 (crveno):Poreč * Rovinj * Pazin * Labin * Rijeka * Novo Mesto * Metlika * Senj * Vojnić * Karlobag * Vrginmost * Koprivnica * Glina * Gospić * Čazma * Cazin * Korenica * Bihać * Zadar * Udbina * Virovitica * Gračac * Daruvar * Prijedor * Pakrac * Bosanski Petrovac * Sanski Most * Drvar * Šibenik * Bosansko Grahovo * Slavonska Požega * Banja Luka * Trogir * Glamoč * Jajce * Split * Livno * Teslić * Sombor * Bosanski Šamac * Bugojno * Doboj * Travnik * Subotica * Imotski * Tuzla * Bijeljina * Mostar * Zvornik * Sarajevo * Novi Sad * Sremska Mitrovica * Vlasenica * Ruma * Šabac * Zrenjanin * Foča * Gacko * Dubrovnik * Bileća * Valjevo * Trebinje * Beograd * Pančevo * Pljevlja * Užice * Prijepolje * Nikšić * Aranđelovac * Smederevo * Čačak * Cetinje * Požarevac * Bijelo Polje * Podgorica * Kragujevac * Kraljevo * Berane * Vrnjačka Banja * Novi Pazar * Kruševac * Bor * Negotin * Zaječar * Niš * Knjaževac * Leskovac * Debar * Vlasotince * Vranje * Skoplje * Kičevo * Prilep

hronologija događaja:
1941-10-19 - Generalni sekretar CK KPJ Josip Broz Tito uputio Pokrajinskom komitetu KPJ za Srbiju pismo u kome ukazuje na potrebu da se PK prebaci na oslobođenu teritoriju, bliže nekom NOP odredu, a da u Beogradu ostanu samo Mesni komiteti i Mesni odbor NOP-a; da se formira povereništvo PK za neoslobođenu teritoriju u jugoistočnoj Srbiji i da se na oslobođenoj teritoriji obrazuje agitprop-komisija.
1941-10-19 - U oslobođenom Užicu izašao prvi broj -Borbe-, organa KPJ, za koji je Generalni sekretar KPJ Josip Broz Tito napisao uvodnik -Zašto izlazi Borba- a član Politbiroa CK KPJ Edvard Kardelj napisao članak pod naslovom -Narodnooslobodilački odbori moraju postati istinski privremeni nosioci narodne vlasti-. To je prvi napis o NO odborima i njihovim zadacima. 
1941-10-19 - VŠ NOP odreda Jugoslavije izdao saopštenje o neuspesima okupatora i njegovih pomagača u borbama sa NOP odredima u Srbiji za vreme prve faze I neprijateljske ofanzive.
1941-10-19 - GŠ NOP odreda za BiH detaljnom instrukcijom obavestio sve NOP odrede u Bosni i Hercegovini o zaključcima Savetovanja u Stolicama, koji su bili obavezni za sve štabove [Još početkom oktobra je većina odreda bila usmeno (u ličnim kontaktima) obaveštena o zaključcima.].
1941-10-19 - Zbog poraza na Jelinom dubu, italijanska komanda iz s. Bioča uputila oko 250 vojnika u kučka sela Zagreda i Ubalac da izvrše odmazdu nad mesnim stanovništvom. Vojnici su palili i uništavali sve pred sobom. Bataljon -Marko Miljanov- Zetskog NOP odreda, prikupljen u tim selima, otvorio je jaku vatru na neprijatelja i, posle kraće borbe, odbacio ga prema Bioču.
1941-10-19 - Odlukom CK KP Hrvatske formiran GŠ NOP odreda za Hrvatsku.
1941-10-19 - Između Capraga i Blinjskog Kuta (kod Siska) partizani porušili prugu na više mesta. Voz iskočio iz šina, oštećeni lokomotiva i 1 vagon.
1941-10-19 - U Zagrebu, posle strahovitog mučenja, ustaše streljale člana KPH i jednog od organizatora ustanka u Slav. Brodu Nikolu Babića Mika, narodnog heroja.
1941-10-19 - U Vukovaru, po presudi ustaškog prekog suda, streljano 26 članova KPJ i SKOJ-a i pristalica i simpatizera NOP-a iz Novog Sada i Petrovaradina, od kojih je većina učestvovala u akciji za izvlačenje oružja iz Petrovaradinske tvrđave.
1941-10-19 - Delovi 3. partizanskog (Krimskog) bataljona napali na Lož, ubili 20 italijanskih vojnika, a sami imali 3 mrtva i 5 ranjenih.
1941-10-19 - U Užicu (sada: Titovo Užice), nemačka avijacija bombardovala fabriku oružja i municije. Radnici su izvukli iz ruševina mašine, opravili ih i preneli u trezore Narodne banke, gde je nastavljena proizvodnja.
1941-10-19 - U selima Mečkovcu, Grošnici, Milatovcu i Maršiću (kod Kragujevca) nemački vojnici pohvatali i streljali 427 lica za odmazdu zbog pretrpljenih gubitaka na putu G. Milanovac - Kragujevac, a sela Grošnicu i Milatovac spalili.
1941-10-19 - Na r. Lugomiru i između Laništa i Bagrdana delovi Pomoravskog NOP odreda porušili železnički most i time prekinuli saobraćaj do 27 oktobra.
1941-10-19 - Nemačka avijacija bombardovala Pecku i Ljuboviju.
1941-10-19 - U blizini ž. st. Bratinac (kod Požarevca) delovi Požarevačkog NOP odreda oštetili železničku prugu.

1942:
nemačke divizije na teritoriji Jugoslavije na dan 19-10-1942 (crveno):
704. pešadijska divizija * 714. pešadijska divizija * 717. pešadijska divizija * 718. pešadijska divizija * 42. lovačka divizija * 100. lovačka divizija * 104. lovačka divizija * 114. lovačka divizija * 117. lovačka divizija * 118. lovačka divizija * 1. brdska divizija Vermahta * 98. pešadijska divizija * Divizija Brandenburg * 1. SS oklopna divizija Telesna garda Adolfa Hitlera * 4. SS policijska oklopna grenadirska divizija * 7. SS divizija Prinz Eugen * 11. SS oklopna grenadirska divizija Nordland * 13. SS divizija Handžar * 14. SS divizija Galizia * 21. SS divizija Skenderbeg * 1. kozačka divizija Vermahta * 2. kozačka konjička divizija * 113. pešadijska divizija * 22. pešadijska divizija * 41. tvrđavska divizija * 44. pešadijska divizija * 71. pešadijska divizija * 181. pešadijska divizija * 188. brdska divizija * 162. pešadijska divizija (Turkestanska) * 173. rezervna divizija * 187. rezervna divizija * 237. rezervna divizija * 264. pešadijska divizija * 297. pešadijska divizija * 342. pešadijska divizija * 367. pešadijska divizija * 371. pešadijska divizija * 369. legionarska divizija (vražja) * 373. legionarska divizija Tiger * 392. legionarska divizija (plava) * Divizija Stefan * Divizija Böttcher

gradovi slobodne teritorije u teritoriji Jugoslavije na dan 19-10-1942 (crveno):Poreč * Rovinj * Pazin * Labin * Rijeka * Novo Mesto * Metlika * Senj * Vojnić * Karlobag * Vrginmost * Koprivnica * Glina * Gospić * Čazma * Cazin * Korenica * Bihać * Zadar * Udbina * Virovitica * Gračac * Daruvar * Prijedor * Pakrac * Bosanski Petrovac * Sanski Most * Drvar * Šibenik * Bosansko Grahovo * Slavonska Požega * Banja Luka * Trogir * Glamoč * Jajce * Split * Livno * Teslić * Sombor * Bosanski Šamac * Bugojno * Doboj * Travnik * Subotica * Imotski * Tuzla * Bijeljina * Mostar * Zvornik * Sarajevo * Novi Sad * Sremska Mitrovica * Vlasenica * Ruma * Šabac * Zrenjanin * Foča * Gacko * Dubrovnik * Bileća * Valjevo * Trebinje * Beograd * Pančevo * Pljevlja * Užice * Prijepolje * Nikšić * Aranđelovac * Smederevo * Čačak * Cetinje * Požarevac * Bijelo Polje * Podgorica * Kragujevac * Kraljevo * Berane * Vrnjačka Banja * Novi Pazar * Kruševac * Bor * Negotin * Zaječar * Niš * Knjaževac * Leskovac * Debar * Vlasotince * Vranje * Skoplje * Kičevo * Prilep

hronologija događaja:
1942-10-19 - U Glamoču održana sednica CK KPJ.
1942-10-19 - Delovi četničkog odreda -Kočić- iznenadili zaštitnicu Komande mesta i zauzeli Mrkonjić-Grad, ali su sutradan protivnapadom izbačeni iz grada.
1942-10-19 - Glavnina nemačke 714. pešadijske divizije, sa domobranskim, ustaškim i četničkim delovima (preko 10 bataljona), otpočela koncentričan napad (poduhvat -Kozara-) u cilju ponovnog čišćenja Kozare. Peta krajiška NOU brigada je izbegla odlučne sudare, pa se, sklonivši ranjenike, 21. i 24. oktobra, u dva pravca, probila u Podgrmeć. Do 27. oktobra neprijatelj je krstario Kozarom vršeći represalije, aus. Jelovcu i s. Palančištu (kod Prijedora) pobio oko 620 ljudi, žena i dece.
1942-10-19 - G5 NOP odreda za Hrvatsku pohvalio 2. hrvatsku NOU brigadu i 1. bataljon 4. hrvatske NOU brigade za razbijanje italijanske kolone kod s. Poloja (blizu Slunja) i 1. proleterski NOU bataljon Hrvatske za uspešna dejstva u Žumberku.
1942-10-19 - Po naređenju GŠ NOP odreda za Hrvatsku, u cilju izvođenja većih operacija na teritoriji Banije, formiran Operativni štab grupe brigada (za 1. hrvatsku NOU, 5, 7. i 8. hrvatsku NO brigadu).
1942-10-19/20 - Jedinice 1. slavonske NOU brigade zauzele ustaško uporište u s. Podvrško (kod Nove Gradiške).
1942-10-19 - Iz rudnika hroma u s. Lojanu (kod Preševa) šiptarski NOP odred -Zejnel Ajdini- i deo Vranjskog NOP odreda (oko 20 boraca) proterali bugarsku stražu, te zaplenili veću količinu eksploziva i spalili arhivu rudnika.
1942-10-19/20 - Delovi 3. NOP odreda 3. operativne zone Hrvatske napali žandarme u s. D. Petrovcima (kod Rume), zapalili žand. st. i opštinsku arhivu i zaplenili 6 pušaka s municijom.
1942-10-19/20 - Između s. Grabovaca i s. Obreža (južni Srem) delovi 3. NOP odreda 3. operativne zone Hrvatske posekli oko 100 tt stubova i prekinuli veze.

1943:
nemačke divizije na teritoriji Jugoslavije na dan 19-10-1943 (crveno):
704. pešadijska divizija * 714. pešadijska divizija * 717. pešadijska divizija * 718. pešadijska divizija * 42. lovačka divizija * 100. lovačka divizija * 104. lovačka divizija * 114. lovačka divizija * 117. lovačka divizija * 118. lovačka divizija * 1. brdska divizija Vermahta * 98. pešadijska divizija * Divizija Brandenburg * 1. SS oklopna divizija Telesna garda Adolfa Hitlera * 4. SS policijska oklopna grenadirska divizija * 7. SS divizija Prinz Eugen * 11. SS oklopna grenadirska divizija Nordland * 13. SS divizija Handžar * 14. SS divizija Galizia * 21. SS divizija Skenderbeg * 1. kozačka divizija Vermahta * 2. kozačka konjička divizija * 113. pešadijska divizija * 22. pešadijska divizija * 41. tvrđavska divizija * 44. pešadijska divizija * 71. pešadijska divizija * 181. pešadijska divizija * 188. brdska divizija * 162. pešadijska divizija (Turkestanska) * 173. rezervna divizija * 187. rezervna divizija * 237. rezervna divizija * 264. pešadijska divizija * 297. pešadijska divizija * 342. pešadijska divizija * 367. pešadijska divizija * 371. pešadijska divizija * 369. legionarska divizija (vražja) * 373. legionarska divizija Tiger * 392. legionarska divizija (plava) * Divizija Stefan * Divizija Böttcher

gradovi slobodne teritorije u teritoriji Jugoslavije na dan 19-10-1943 (crveno):Poreč * Rovinj * Pazin * Labin * Rijeka * Novo Mesto * Metlika * Senj * Vojnić * Karlobag * Vrginmost * Koprivnica * Glina * Gospić * Čazma * Cazin * Korenica * Bihać * Zadar * Udbina * Virovitica * Gračac * Daruvar * Prijedor * Pakrac * Bosanski Petrovac * Sanski Most * Drvar * Šibenik * Bosansko Grahovo * Slavonska Požega * Banja Luka * Trogir * Glamoč * Jajce * Split * Livno * Teslić * Sombor * Bosanski Šamac * Bugojno * Doboj * Travnik * Subotica * Imotski * Tuzla * Bijeljina * Mostar * Zvornik * Sarajevo * Novi Sad * Sremska Mitrovica * Vlasenica * Ruma * Šabac * Zrenjanin * Foča * Gacko * Dubrovnik * Bileća * Valjevo * Trebinje * Beograd * Pančevo * Pljevlja * Užice * Prijepolje * Nikšić * Aranđelovac * Smederevo * Čačak * Cetinje * Požarevac * Bijelo Polje * Podgorica * Kragujevac * Kraljevo * Berane * Vrnjačka Banja * Novi Pazar * Kruševac * Bor * Negotin * Zaječar * Niš * Knjaževac * Leskovac * Debar * Vlasotince * Vranje * Skoplje * Kičevo * Prilep

hronologija događaja:
1943-10-19 - U Moskvi otpočela konferencija ministara inostranih poslova SAD, V. Britanije i SSSR. Na njoj je zaključeno da se uspostavi nezavisna Austrija, demokratizuje Italija, ukinu sve fašističke organizacije u svetu i kazne ratni zločinci, kao i da se sporna pitanja pojedinih državnih granica reše posle rata. Po završnoj konferenciji, 30. oktobra, izdato je zajedničko zvanično saopštenje (pod nazivom -Moskovska deklaracija-).
1943-10-19 - Jedinice 16. udarne divizije NOVJ izvršile neuspeo napad na nemačke i ustaško-domobranske jedinice u Brčkom. Posle osmočasovne borbe zbog pristizanja pojačanja neprijatelju napad je obustavljen.
1943-10-19/20 - Posle dvodnevne borbe na Radovan-brdu 1. dalmatinska udarna brigada 9. divizije NOVJ odbacila u Imotski delove ustaške 5. brigade ali ga je sutradan napustila pod pritiskom jačih delova nemačke 7. SS divizije -Princ Eugen-.
1943-10-19 - Jedinice nemačke 118. lovačke divizije sa četnicima Istočnog fronta otpočelo na stupanje iz s. Lijeve Rijeke prema dolini r. Lima i r. Tare, uz istovremeno nastupanje nemažke 297. pešadijske divizije s linije Jelezova kosa - pl. Sjekirica ka Andrijevici i iz Rožaja ka Beranama (sada: Ivangrad). Zbog ovog koncentričnog napada 2. proleterska udarna divizija NOVJ i italijanska partizanska divizija -Venecija- našle su se u prilično teškoj situaciji.
1943-10-19 - Po naređenju Štaba 2. udarnog korpusa NOVJ od jedinica italijanske partizanske divizije -Taurinenze- formirana 2. brigada alpinaca -Taurinenze-, sastava: tri bataljona (-Ivrea-, -Garecio- i -Zoni-).
1943-10-19 - Na Ostrogu (kod Nikšića) poginuo komandant 5. crnogorske udarne brigade 3. udarne divizije NOVJ Boško Janković, narodni heroj.
1943-10-19 - Kod o. Murtera jedinice 19. divizije NOVJ potopile nemački brod iz konvoja od 9 brodova.
1943-10-19/20 - Druga vojvođanska NOU brigada i delovi 4. vojvođanske NOU brigade 16. udarne divizije NOVJ napali ustaško-domobransko uporište Gunju, uz jednovremeni napad 1. i 3. vojvođanske brigade iste divizije na posadu Brćkog. Bataljon domobranskog 5. lovačkog puka u Gunji delom je uništen a delom proteran. Odbijen je napad pristiglih pojačanja iz Županje. Zaplenjena je veća količina oružja i opreme i oštećen je most preko r. Save.
1943-10-19 - Kod s. Št. Ožbalda, blizu Trojana (na putu Ljubljana-Celje), 6. slovenačka NOU brigada -Slavko Šlander- napala nemačku rnotorizovanu kolonu i energičnim jurišem nanela joj znatne gubitke. Uništeno je više kamiona i 1 tenk.
1943-10-19 - U s. Pliskovici na Krasu (kod Trsta) 19, slovenačka NO brigada -Srečko Kosovel- posle kraće borbe, razoružala posadu od 200 karabinijera i zaplenila 8 p. mitraljeza, 180 pušaka, 10 automata, mnogo municije i druge opreme.
1943-10-19 - Između s. Ilače i s. Šidskih Banovaca (kod Šida) Diverzantska grupa 2. sremskog NOP odreda minirala prugu i uništila lokomotivu i 4 vagona nemačkog brzog voza.
1943-10-19 - Kod s. Rogače jedinice 1. šumadijske NO brigade odbile napad Sreskog odreda SDS iz Sopota, a između s. Stojnika i s. Guberevca odbile napad 1. bataljona SDS.
1943-10-19 - Kod s. Barajeva (blizu Beograda) Kosmajski NOP odred i 2. bataljon 1. sremskog NOP odreda odbili napad četnika, jedinica SDS i SDK i odbacili ih ka s. Ralji.

1944:
nemačke divizije na teritoriji Jugoslavije na dan 19-10-1944 (crveno):
704. pešadijska divizija * 714. pešadijska divizija * 717. pešadijska divizija * 718. pešadijska divizija * 42. lovačka divizija * 100. lovačka divizija * 104. lovačka divizija * 114. lovačka divizija * 117. lovačka divizija * 118. lovačka divizija * 1. brdska divizija Vermahta * 98. pešadijska divizija * Divizija Brandenburg * 1. SS oklopna divizija Telesna garda Adolfa Hitlera * 4. SS policijska oklopna grenadirska divizija * 7. SS divizija Prinz Eugen * 11. SS oklopna grenadirska divizija Nordland * 13. SS divizija Handžar * 14. SS divizija Galizia * 21. SS divizija Skenderbeg * 1. kozačka divizija Vermahta * 2. kozačka konjička divizija * 113. pešadijska divizija * 22. pešadijska divizija * 41. tvrđavska divizija * 44. pešadijska divizija * 71. pešadijska divizija * 181. pešadijska divizija * 188. brdska divizija * 162. pešadijska divizija (Turkestanska) * 173. rezervna divizija * 187. rezervna divizija * 237. rezervna divizija * 264. pešadijska divizija * 297. pešadijska divizija * 342. pešadijska divizija * 367. pešadijska divizija * 371. pešadijska divizija * 369. legionarska divizija (vražja) * 373. legionarska divizija Tiger * 392. legionarska divizija (plava) * Divizija Stefan * Divizija Böttcher

gradovi slobodne teritorije u teritoriji Jugoslavije na dan 19-10-1944 (crveno):Poreč * Rovinj * Pazin * Labin * Rijeka * Novo Mesto * Metlika * Senj * Vojnić * Karlobag * Vrginmost * Koprivnica * Glina * Gospić * Čazma * Cazin * Korenica * Bihać * Zadar * Udbina * Virovitica * Gračac * Daruvar * Prijedor * Pakrac * Bosanski Petrovac * Sanski Most * Drvar * Šibenik * Bosansko Grahovo * Slavonska Požega * Banja Luka * Trogir * Glamoč * Jajce * Split * Livno * Teslić * Sombor * Bosanski Šamac * Bugojno * Doboj * Travnik * Subotica * Imotski * Tuzla * Bijeljina * Mostar * Zvornik * Sarajevo * Novi Sad * Sremska Mitrovica * Vlasenica * Ruma * Šabac * Zrenjanin * Foča * Gacko * Dubrovnik * Bileća * Valjevo * Trebinje * Beograd * Pančevo * Pljevlja * Užice * Prijepolje * Nikšić * Aranđelovac * Smederevo * Čačak * Cetinje * Požarevac * Bijelo Polje * Podgorica * Kragujevac * Kraljevo * Berane * Vrnjačka Banja * Novi Pazar * Kruševac * Bor * Negotin * Zaječar * Niš * Knjaževac * Leskovac * Debar * Vlasotince * Vranje * Skoplje * Kičevo * Prilep

hronologija događaja:
1944-10-19 - Po naređenju vođe Trećeg Rajha Adolfa Hitlera otpočelo razaranje Varšave.
1944-10-19 - VŠ NOV i POJ uputio direktivu Štabu 2. udarnog korpusa NOVJ: u Dubrovnik će se prebaciti 1. tenkovska brigada NOVJ, velike količine oružja i 200 kamiona; iskrcani materijal odmah prebaciti ka Nikšiću, Gacku i Sandžaku; hitno preduzeti operacije jednim krakom ka Neretvi i Mostaru a drugim ka Boki i Crnogorskom primorju, neprijatelja odbaciti na istok i zapad i obezbediti kanal od Dubrovnika ka unutrašnjosti; utvrditi Dubrovnik, čvrsto braniti pravac Dubrovnik-Trebinje i suzbiti eventualne napade neprijatelja od Boke i Neretve: dve brigade 26. divizije NOVJ biće uključene u akcije 29. udarne divizije NOVJ; 8. korpusu NOVJ naređeno da jednu diviziju orijentiše pravcem Imotski-Ljubuški, a 5. udarnom korpusu NOVJ naređeno da napada neprijatelja na komunikaciji Mostar - Sarajevo - Bos. Brod; pokazati krajnju energičnost u sprovođenju postavljenih zadataka.
1944-10-19 - VŠ NOV i POJ naredio Štabu 8. korpusa NOVJ: pošto su jedinice 2. udarnog korpusa NOVJ oslobodile odsek od poluostrva Pelješca do Herceg-Novog i nastavile operacije ka r. Neretvi i Mostaru, te 8. korpus NOVJ mora jednu diviziju orijentisati pravcem Imotski-Ljubuški, dve brigade 26. divizije NOVJ prebacili sa Pelješca u rejon Stona radi sadejstva sa 29. udarnom divizijom NOVJ i jedinice 1. tenkovske brigade hitno prebaciti u Dubrovnik.
1944-10-19 - VŠ NOV i POJ uputio direktivu Štabu 5. udarnog korpusa NOVJ: jedinice 2. udarnog korpusa NOVJ oslobodile područje od Herceg-Novog do poluostrva Pelješca i nastavile operacije ka r. Neretvi i Mostaru; jedinice 5. udarnog korpusa NOVJ treba da se energično angažuju na komunikaciji Konjic-Sarajevo-Bos. Brod i time doprinesu proširenju uspeha jedinica 2. udarnog korpusa NOVJ; uopšte težište rađa jedinica 5. udarnog korpusa NOVJ treba da bude na komunikacijama, radi uništavanja neprijateljskih pokretnih grupa, a angažovanje krupnih snaga oko pojedinih uporišta nije u ovoj situaciji rentabilno.
1944-10-19 - VŠ NOV i POJ obavestio Štab 29. udarne divizije NOVJ da će se na njegovo područje prebaciti 1. tenkovska brigada 8. korpusa NOVJ i velike količine oružja.
1944-10-19 - U Širokom dolu (blizu Berova), po naređenju Vš NOV i POJ, GŠ NOV i PO za Makedoniju je, od 4, 20. i 21. makedonske NO brigade i Artiljerijske brigade formirao 51 (makedonsku) diviziju NOVJ.
1944-10-19 - Delovi 6. dalmatinske udarne brigade 19. divizije NOVJ izvršili napad na Obrovac, koji je branila posada jačine 400 500 nemačkih vojnika, ustaša i četnika. Zbog jakog otpora neprijatelja mesto nije zauzeto.
1944-10-19 - U duhu direktive GŠ NOV i PO za Makedoniju, Štab 51. divizije NOVJ izdao zapovest: da 4. NO brigada preseće komunikaciju Valandovo-Strumica, 20. NO brigada pravac Strumica-Radovište, 21. NO brigada pravac Strumica - Novo Selo, Artiljerijska brigada pravac Strumica-Berovo i da na pomenutim komunikacijama nanose neprijatelju što veće gubitke i otežavaju mu izvlačenje.
1944-10-19 - Trinaesta makedonska brigada 50. divizije NOVJ proterala nemačke delove iz s. Vinice (blizu Kočana), a sutradan i iz s. Jaćimova. Za to vreme jedinice bugarske 5. pešadijske divizije vodile su borbe protiv nemačkih snaga kod s. Istibanje (blizu Kočana). Pri povlačenju neprijatelj je zapalio nekoliko kuća u s. Vinici.
1944-10-19 - U Širokom dolu (blizu Berova), od jednog bataljona 4. makedonske NO brigade, brigade -Goce Delčev- (formirane od Makedonaca u Sofiji) i novih boraca, formirana 21. makedonska NO brigada.
1944-10-19 - Na komunikaciji Skoplje-Kačanik delovi 16. makedonske brigade Kumanovske divizije NOVJ iz zasede napali nemačku kolonu i uništili 5 kamiona. Neprijatelj je imao 12 mrtvih.
1944-10-19 - Da bi se otežalo snabdevanje nemačkog okupatora i da se ne bi remetilo ekonomsko stanje u Makedoniji, Prezidijum ASNOM-a uputio oblasnim NO odborima odluku o zabrani iznošenja robe (stoke, žita, vune i drugih proizvoda) sa slobodne teritorije na okupiranu teritoriju.
1944-10-19 - U rejonu Kesendra - s. Rajac (blizu Kavadaiv-jca) 2. bataljon 11. makedonske NO brigade napao nemačke delove i zbacio ih s položaja. Kad mu je pristiglo pojačanje, neprijatelj je povratio položaje. Kod s. Drenova je 3. bataljon pomenute brigade uništio 4 nemačka kamiona i 1 motocikl.
1944-10-19 - Kod s. Fariša 10. makedonska brigada 41. divizije NOVJ zbacila nemačke delove s položaja. Ali je u rejonu s. Raklene i s. Nikodina (kod Prilepa) neprijatelj pružao vrlo žilav otpor.
1944-10-19 - Između Zarščine i Podmiščeka (kod Čedada) Beneški bataljon 17. slovenačke brigade -Simon Gregorčič- 30. divizije NOVJ napao jaku nemačku kolonu, te joj naneo gu bitke od 35 mrtvih i više ranjenih i oštetio 3 kamiona.
1944-10-19 - Kod s. Lašča (blizu Žužemberka), 6. slovenačka udarna brigada -Slavko Šlander- 4. operativne zone NOV i PO Slovenije u pokretu od s. Dvora za s. Podhostu, sukobila se s jakim nemačko-domobranskim snagama. Posle sedmočasovne oštre borbe ona se morala povući zbog nedostatka municije.
1944-10-19 - S mostobrana na r. Tisi, iz rejona Sente i Ade, jedinice 31. gardijskog pešadijskog korpusa Crvene armije otpočele prodiranje kroz Bačku. Uz sadejstvo s jedinicama GŠ NOV i PO za Vojvodinu, one su 21. oktobra izbile na Veliki kanal, gde su i završile borbena dejstva na teritoriji Jugoslavije.
1944-10-19 - Na putu s. Jazak-Ruma delovi 4. bataljona 7. vojvođanske NOU brigade iz zasede napali 2 kamiona i putnička kola. Oni su zapalili kamione, zarobili domobranskog kapetana i 5 vojnika italijanske fašističke milicije i zaplenili 2 p. mitraljeza, 6 pušaka, putnička kola i 2 torbe sanitetskog materijala.
1944-10-19 - U s. Vitanovcu (kod Kraljeva) 4. batajon 3. srpske udarne brigade 2. proleterske udarne divizije NOVJ izvršio neuspeo napad na nemačke snage. Bataljon je imao 6 mrtvih i 4 ranjena borca.
1944-10-19 - Između Srem. Mitrovice i s. Vognja I, četa 1. bataljona 7. vojvođanske NOU brigade miniranjem na 3 mesta razrušila prugu, a između s. Vrdnika i s. Pavlovaca (kod Rume) delovi 2. bataljona takođe na 3 mesta minirali i porušili prugu.
1944-10-19/20 - U s. Sotu (kod Šida) delovi 9. vojvođanske NOU brigade napali na dobro utvrđenu posadu (oko 150 vojnika iz domobranskog 8. lovačkog puka). Posle dvočasovne borbe napad je obustavljen zbog jakog neprijateljskog otpora. Brigada je imala 10 ranjenih boraca.









- dokumenti

- originalna nemačka i saveznička dokumentacija
KRIEGSTAGEBUCH DES OBERKOMMANDOS DER WEHRMACHT
   BAND I.: 1940-1941.
  ► BAND II.: 1942.
     ERSTER HALBBAND
  ► BAND III.: 1943.
     ERSTER HALBBAND
  ► BAND IV.: 1944-1945.
     ERSTER HALBBAND

    nekoliko vodiča kroz nemačke zaplenjene dokumente (iz NARA publikacije T733)
- National Archives and Records Administration, US, German documents
    T78, Roll 414 (delovi) - Zbirka dokumenata Vrhovne komande armije (Oberkommando des Heeres) - prikazi armijskih snaga i gubitaka po armijskim grupama
    Himmler file - Drawer # 6 - Folder # 232 (Handschar Division) T175 roll 70
    T354, Roll 606 - Zbirka dokumenata II SS oklopnog korpusa jun-decembar 1943 (II. SS-Panzerkorps, Juni-Dezember 1943)
    T501, Roll 255 - Zbirka dokumenata okupacionih komandanata na Balkanu 1944.
 
- sh dokumenti i prevodi

ZBORNIK DOKUMENATA I PODATAKA NOR-a. tom I - DOKUMENTI NOVJ - BORBE U SRBIJI
    KNJIGA 1 - BORBE U SRBIJI 1941.

ZBORNIK DOKUMENATA I PODATAKA NOR-a. TOM II - DOKUMENTI VRHOVNOG ŠTABA NOV I POJ
    KNJIGA 1 - BILTENI VRHOVNOG ŠTABA

ZBORNIK DOKUMENATA I PODATAKA NOR-a. tom III - dokumenti NOVJ - BORBE U CRNOJ GORI
    KNJIGA 1 - godina 1941.

ZBORNIK DOKUMENATA I PODATAKA NOR-a. tom IV - dokumenti NOVJ - BORBE U BOSNI I HERCEGOVINI
    KNJIGA 1 - maj-septembar 1941.

ZBORNIK DOKUMENATA I PODATAKA NOR-a. tom V - DOKUMENTI NOVJ - BORBE U HRVATSKOJ
    KNJIGA 1 - 1941.

ZBORNIK NOR-a. tom VI - BORBE U SLOVENIJI
    KNJIGA 1 - 1941.

ZBORNIK NOR-a. tom VII - BORBE U MAKEDONIJI
    KNJIGA 1 - juli 1941-septembar 1943.

ZBORNIK NOR-a. tom VIII - DEJSTVA NA JADRANU
    KNJIGA 1 - juli 1942-januar 1944.

ZBORNIK NOR-a. tom IX - DOKUMENTI ORGANIZACIJA KOMUNISTIČKE PARTIJE
    KNJIGA 1 - avgust 1941-avgust 1942.

ZBORNIK NOR-a. tom X - JUGOSLOVENSKO RATNO VAZDUHOPLOVSTVO U NARODNOOSLOBODILAČKOM RATU
    KNJIGA 1 - maj 1942-februar 1945.

ZBORNIK NOR-a. tom XI - OPERACIJE JUGOSLOVENSKE ARMIJE 1945.
    KNJIGA 1 - PRVA ARMIJA, 1. mart-15. maj 1945.




ZBORNIK NOR-a. tom XV, DOKUMENTI O UČEŠĆU HORTIJEVSKE MAĐARSKE
    knjiga 1 - DOKUMENTI O UČEŠĆU HORTIJEVSKE MAĐARSKE U NAPADU I OKUPACIJI JUGOSLAVIJE

ZLOČINI NA JUGOSLOVENSKIM PROSTORIMA U PRVOM I DRUGOM SVETSKOM RATU - ZBORNIK DOKUMENATA: tom I, ZLOČINI NDH
    knjiga 1: godina 1941.

NARODNOOSLOBODILAČKA BORBA U DALMACIJI 1941-1945. ZBORNIK DOKUMENATA
    knjiga 1: godina 1941.
    knjiga 4: listopad-prosinac 1942.
    knjiga 6: travanj-lipanj 1943.
    knjiga 7: srpanj-kolovoz 1943.
    knjiga 8: rujan-listopad 1943.

SJEVEROZAPADNA HRVATSKA U NARODNOOSLOBODILAČKOJ BORBI I SOCIJALISTIČKOJ REVOLUCIJI 1941-1945, GRAĐA
    knjiga 1: godina 1941.

HISTORIJSKI INSTITUT SLAVONIJE: GRAĐA ZA HISTORIJU NARODNOOSLOBODILAČKOG POKRETA U SLAVONIJI
    knjiga 1: godina 1941.
    knjiga 2: siječanj-lipanj 1942.
    knjiga 3: srpanj-prosinac 1942.
    knjiga 9: 16 studeni-31. prosinac 1943.



ZEMALJSKO ANTIFAŠISTIČKO VIJEĆE NARODNOG OSLOBOÐENJA BOSNE I HERCEGOVINE
    KNJIGA 1 - 1943. I 1944. GODINA

Institut za historiju radničkog pokreta Hrvatske: ZEMALJSKO ANTIFAŠISTIČKO VIJEĆE NARODNOG OSLOBOĐENJA HRVATSKE –zbornik dokumenata
    1944 (od 10. svibnja do 31. prosinca)
BIBLIOTEKA

- knjige


Italija


Drugi svetski rat u Jugoslaviji

- posebno
    FOTOGALERIJA   -   nove slike  
    
    
    
    

- knjige savezničkih autora
- knjige nemačkih autora
- knjige domaćih autora
    Dušan Lukač: TREĆI RAJH I ZEMLJE JUGOISTOČNE EVROPE:
-o ustanku
-ndh
    NEMAČKA OBAVEŠTAJNA SLUŽBA U OKUPIRANOJ JUGOSLAVIJI, interna publikacija III odeljenja UPRAVE DRŽAVNE BEZBEDNOSTI
- o četnicima Draže Mihailovića
- jedinice NOV I POJ
-- brigade
    Slobodan Špegar Špego: ILUSTROVANA MONOGRAFIJA PRVE KRAJIŠKE BRIGADE
        
        
        
        
-- divizije i korpusi
    Lado Ambrožič-Novljan: PETNAJSTA DIVIZIJA
        

Žužemberška operacija
        

Wolkenbruch II
        

Boj za Žužemberk od 1. do 4. maja 1944
        

Sovražnikov vdor v Belo krajino od 13. do 15. novembra 1944
    Stanko Petelin: ENAINTRIDESETA DIVIZIJA
        

Nemška ofenziva *Traufe*
        

Rušenje proge Rakek-Postojna-Košana
        

Osvobajanje Bohinja in blejske kotline
        

Napad na Železnike
-- partizanski odredi
- bitke i ratne operacije
    EDICIJA ZA POBEDU I SLOBODU:
     knjiga 2: Beogradska operacija : učesnici govore : okrugli sto 18. okt. 1984
     knjiga 3: Kninska operacija : učesnici govore : okrugli sto 1. dec. 1984
     knjiga 5: Mostarska operacija : učesnici govore : okrugli sto 13. februar 1985.
- ratna zbivanja po oblastima
    PETROVAC U NOB – ZBORNIK SJEĆANJA:
    Dragoslav Dimitrijević - Beli: NARODNI HEROJ DARINKA RADOVIĆ
- antifašistička borba u gradovima
    ZAGREB 1941-1945. – ZBORNIK SJEĆANJA:
- vazduhoplovstvo
- mornarica
- različite službe
    NEMAČKA OBAVEŠTAJNA SLUŽBA U OKUPIRANOJ JUGOSLAVIJI, interna publikacija III odeljenja UPRAVE DRŽAVNE BEZBEDNOSTI
   VEZE U NOB-u 1941-1945. – RATNA SEĆANJA
    knjiga 1
    SANITETSKA SLUŽBA U NOR-U, zbornik radova
- zločini