🔍
Baza podataka o drugom svetskom ratu na tlu Jugoslavije
ustanak

14. srednjobosanska udarna brigada

Za ovaj pojam je pronađeno 23 hronoloških zapisa, 12 dokumenata i 1 fotografija.

Događaji

2. 2. 1943 Korenicu (sada: Titova Korenica) zauzeo 1. puk italijanske divizije -Re- posle borbi protiv delova 6. i 14. brigade 5. operativne zone NOV i PO Hrvatske.

7. 3. 1943 U rejonu s. Ravne Gore i Drežnice u Gorskom kotaru snage italijanskog 5. korpusa (jačine 2 divizije) i oko 2.500 četnika napale 14. brigadu i 1. primorsko-goranski NOP odred 5. operativne zone NOV i PO Hrvatske. Neprijatelj je istog dana ušao u napuštenu Ravnu Goru, dok je Drežnicu zauzeo 15. marta i opljačkao i popalio više sela.

25. 3. 1943 Jedinice 14. brigade 5. operativne zone NOV i PO Hrvatske napale italijansko-četničko obezbeđenje Brinjskog klanca (kod Brinja). Poginulo je i ranjeno 17 italijanskih vojnika a 8 ih nestalo.

31. 3. 1943 U Brinjskom klancu jedinice 14. brigade 5. operativne zone NOV i PO Hrvatske napale oko 300 vojnika italijanske divizije -Re-. Poginula su i ranjena 33 neprijateljska vojnika. Brigada je imala 6 ranjenih.

16. 10. 1943 U s. Glogovcu (kod Prnjavora), po naređenju Štaba 5. udarnog korpusa NOVJ. od Banjalučkog i Prnjavorskog NOP odreda formirana 14. srednjobosanska NOU brigada, sastava: 3 bataljona.

13. 1. 1944 Rasformiran Motaj ički NOP odred, a njegovim ljudstvom popunjene 12. krajiška NOU, 12. NOU brigada 12. divizije NOVJ i 14. srednjobosanska NOU brigada.

20. 1. 1944 Posle dvodnevnih borbi 12. slavonska brigada 12. divizije NOVJ i 14. srednjobosanska udarna brigada 11. udarne divizije NOVJ zauzele Prnjavor, koji su branili 1. bataljon lovačkog 4. puka domobranske 1. lovačke brigade, ustaše i nemački delovi (svega oko 750 ljudi). Gubici neprijatelja: 115 mrtvih i 36 zarobljenih, a gubici brigada: 30 mrtvih i 36 ranjenih boraca.

20. 4. 1944 Nemačka motorizovana kolona iz Banje Luke zauzela Kotor-Varoš, potisnuvši slabije delove 14. srednjobosanske udarne brigade. 11. udarne divizije 5. korpusa NOVJ.

7. 5. 1944 U s. Martincu (kod Prnjavora), od omladinaca poljske nacionalne manjine u srednjoj Bosni formiran 1. poljski bataljon. On je ušao u sastav 14. srednjobosanske udarne brigade 11. udarne divizije NOVJ.

0. 6. 1944 Od Prnjavorskog NOP odreda, Poljskog bataljona 14. srednjobosanske brigade, jedne čete Motajičkog NOP odreda i jedne čete Tešanjsko-teslićkog NOP odreda formirana 18. srednjobosanska NOU brigada

27. 6. 1944 Peta krajiška, 14. srednjobosanska udarna brigada 11. udarne divizije i 17. krajiška udarna brigada 10. udarne divizije NOVJ napali na Derventu. Oni su vodili ulične borbe ali, zbog dolaska pojačanja iz Doboja i s. Bos. Broda, grad nisu zauzeli. Derventu su branili dva bataljona iz domobranskog 4. lovačkog puka, delovi 1. bataljona iz domobranske 6. posadne brigade i jedna artiljerijska baterija (svega oko 1500 vojnika). Gubici neprijatelja: 24 mrtva, 9 ranjenih i 44 nestala, a gubici jedinica NOVJ 19 mrtvih, 45 ranjenih i 20 nestalih.

31. 8. 1944 Kod s. Draževca (na putu Niš-Aleksinac) 14. srpska udarna brigada 23. udarne divizije NOVJ napala kolonu nemačkih vojnika, te u šestočasovnoj borbi ubila 38 i ranila veći broj nemačkih vojnika i zaplenila 4 kamiona i dvoja putnička kola. Gubici 14. brigade 7 ranjenih i 7 kontuzovanih boraca.

8. 9. 1944 Delovi 14. srednjobosanske udarne brigade 53. udarne divizije NOVJ zauzeli Tešanj koji su branili nemački vojnici, ustaše i domobrani. Neprijateljski gubici: 2 mrtva, 10 ranjenih i 25 zarobljenih vojnika. Zaplenjeno: 2 minobacača, 4 mitraljeza, 1 motocikl i veća količina druge ratne opreme.

8. 9. 1944 Dvadeset prva udarna brigada 28. udarne divizije NOVJ i 14. srednjobosanska udarna brigada 53. udarne divizije 5. udarnog korpusa NOVJ otpočele napad na Doboj, koji su branili nemački vojnici, 4. lovački puk domobranske 1. lovačke brigade i delovi domobranske 6. posadne brigade. Posle dvodnevnih borbi jedinice NOVJ su uspele da prodru u grad, ali ga nisu zauzele, jer su pristigla pojačanja od Tuzle i Maglaja. Gubici neprijatelja: 300 mrtvih, 450 ranjenih i 77 zarobljenih. Gubici jedinica NOVJ: 11 mrtvih i 31 ranjen.

12. 9. 1944 Domobranski školski bataljon iz s. Vinske zauzeo Derventu, koju su branili delovi 18. srednjobosanske udarne brigade 53. udarne divzije NOVJ.

20. 9. 1944 Trinaesta krajiška udarna brigada (bez jednog bataljona) 39, divizije NOVJ, uz sadejstvo jednog bataljona 18. srednjobosanske udarne brigade 53. udarne divizije NOVJ, zauzela aerodrom Zalužane (kod Banje Luke). U tom rejonu su zarobljeni nemački general fon Devic i zapovednik ustaške policije u Banjoj Luci Gutić.

24. 9. 1944 U Štipu delove nemačke 22. pešadijske divizije napala 13. i 14. brigada 50. divizije NOVJ. Zbog slabe koordinacije dejstava napad nije uspeo.

6. 11. 1944 Kod s. Udrežnja (blizu Nevesinja) 3. bataljon 370. puka nemačke 369. legionarske divizije iznenada napao delove 14. hercegovačke (omladinske) udarne brigade 29. udarne divizije NOVJ. Protivnapadom 1. i 4. bataljona 14. brigade odbačen je nemački bataljon u Nevesinje, uz gubitke od 15 mrtvih i 20 ranjenih vojnika. Delovi 14. brigade su imali 10 ranjenih, 14 zarobljenih i 9 poginulih boraca.

8. 11. 1944 Iz Nevesinja delovi nemačke 369. legionarske divizije (3 do 4 bataljona i 1 divizion), ojačani muslimanskom fašističkom milicijom i četnicima, izvršili ispad i odbacili delove 11. i 14. hercegovačke udarne brigade 29. udarne divizije NOVJ iz Nevesinjskog polja. Gubici neprijatelja: oko 60 mrtvih i 40 ranjenih. Delovi 11. i 14. brigade su imali 12 poginulih i 18 ranjenih boraca.

13. 11. 1944 Na prevoju Grebak (kod Nevesinja) jedna četa 14. hercegovačke (omladinske) udarne brigade 29. udarne divizije NOVJ iz zasede napala Borbenu grupu -Bolman- (jedan i po bataljon) nemačke 369. legionarske divizije koja se, posle smene u Nevesinju, probijala za Mostar. U borbi je poginuo komandant 1. bataljona 14. brigade Maksim Kujundžić, narodni heroj. Neprijatelj je imao 10 mrtvih vojnika.

20. 12. 1944 Kod s. Liplja (blizu Kotor-Varoši) 18. srednjobosanska udarna brigada 53. udarne divizije NOVJ napala delove četničkog Bosanskokrajiškog korpusa i nanela im gubitke od 40 poginulih i 20 ranjenih. Zaplenjena 3 p. mitraljeza, 30 pušaka i 1 automat.

23. 12. 1944 Na putu Maglaj-Doboj 14. srednjobosanska udarna brigada 53, udarne divizije NOVJ napala dve nemačke motorizovane kolone i nanela im gubitke od 20 poginulih i 30 udavljenih u r. Bosni, a sama imala 1 ranjenog borca.

17. 3. 1945 Po naređenju Generalštaba JA, za rukovođenje sarajevskom operacijom formiran Operativni štab grupe korpusa, pod čiju su komandu stavljeni: 2. i 3. udarni korpus JA, Operativna grupa 5. udarnog korpusa JA (4. i 10. udarna divizija) i Grupa brigada zeničkog sektora (11. krajiška udarna brigada 4. udarne divizije JA, 13. krajiška udarna brigada 39. divizije JA, 18. srednjobosanska udarna brigada 53. udarne divizije JA, ojačana Artiljerijskom brigadom i Tenkovskom četom 5. udarnog korpusa JA).

Dokumenti

Izveštaj Politodela 11. NOU divizije od 19. februara 1944. Centralnom komitetu KPJ o političkom stanju u 14. brigade

Naređenje Štaba 11. NOU divizije od 16. aprila 1944. štabovima 12. i 14. brigade i Prnjavorskom NOP odredu za vršenje pritiska na istočni dio Banje Luke i demonstrativni napad na Klašnice

Naređenje Štaba 11. NOU divizije od 11. maja 1944. štabovima 14. srednjobosanske i 18. hrvatske brigade i Motajičkog, Prnjavorskog i Posavsko-trebavskog NOP odreda za raspored i dejstvo na prostorijama Klašnice - Jošavka, Motajica, Stanari, Kokori - Branešci i Glogovac

Izvještaj Štaba 14. srednjobosanske brigade od 7. jula 1944. Štabu 11. NOU divizije o borbama na prostoru Devetina - Boškovići i Kukoli

Mesečni izveštaj pomoćnika političkog komesara 14. srednjobosanske brigade 35. NOU divizije od 11. oktobra 1944. Oblasnom komitetu KPJ za Bosansku krajinu o organizacionom stanju i moralno-političkom radu partijske i skojevske organizacije

Naredba Štaba 5. korpusa NOVJ od 7. januara 1945. o pohvali boraca i rukovodilaca 4. divizije i 14. srednjobosanske brigade

Izvještaj Štaba 14. brigade od 31. januara 1945. Štabu 23. NOU divizije o aktivnosti na sektoru Gračanica - Srnice

Izvještaj Štaba 14. brigade od 15. februara 1945. Štabu 23. NOU divizije o borbama na sektoru Srnice - Gračanica - Ratiš

Mesečni izveštaj političkog komesara 14. brigade od 23. februara 1945. političkom komesaru 19. NOU divizije o vojno-političkoj situaciji i političkom i kulturno-prosvetnom radu u Brigadi

Izvještaj Štaba Artiljerijskog diviziona 14. srednjobosanske brigade od 28. februara 1945. Artiljerijskom odseku 53. NOU divizije o formiranju i dejstvu u februaru

Zapovijest Štaba 53. udarne divizije JA od 24. marta 1945. štabovima 14. srednjobosanske i 19. krajiške brigade za napad na neprijateljska uporišta Porin-Stanovi, Hadžića Gaj i Kladari

Izveštaj Štaba 14. brigade JA od 26. aprila 1945. Glavnom štabu Slovenije o borbi u rejonu Vinice

Fotografije

Povezane odrednice

Četnici u drugom svetskom ratu 3. udarni korpus NOVJ (1. bosanski) Derventa 181. pešadijska divizija Maglaj 18. hrvatska (istočnobosanska) udarna brigada 13. makedonska brigada Narodni heroji Jugoslavije Prnjavor Borbe u Lici 1943. 12. slavonska proleterska udarna brigada 14. srpska udarna brigada 11. krajiška divizija NOVJ Bitka za Srbiju Zasede u oslobodilačkom ratu 11. krajiška udarna brigada Štip Borbe u Hercegovini 1944. Pljačka u ratu Korenica Tešanj SKOJ Četnička golgota 14. primorsko-goranska brigada (2. brigada 13. divizije) NOVJ Tuzla Motajički partizanski odred 28. slavonska divizija NOVJ Saradnja četnika sa okupatorom 12. krajiška udarna brgada 39. krajiška divizija NOVJ 23. srpska udarna divizija NOVJ 29. hercegovačka divizija NOVJ Drežnica 19. sjevernodalmatinska divizija NOVJ Borbe u Sloveniji 1945. Borbe u Srbiji 1944. 18. srednjobosanska udarna brigada 17. krajiška udarna brigada Tenkovi u Jugoslaviji u drugom svetskom ratu Borbe u Bosni i Hercegovini 1944. 1. lovački zdrug (NDH) Obrazovanje u oslobodilačkom ratu Borbe u Hrvatskoj 1943. Banja Luka Borbe u Bosni i Hercegovini 1945. Borbe u Makedoniji 1944. 14. hercegovačka omladinska brigada 6. primorsko-goranska brigada (1. brigada 13. divizije) NOVJ Borbe u Bosni i Hercegovini 1943. Operacija Weiss Druga banjalučka operacija 13. krajiška udarna brigada 50. makedonska divizija NOVJ 35. lička divizija NOVJ Gračanica Doboj Italija u drugom svetskom ratu Nevesinje Aleksinac Politički komesari u NOR-u 22. pešadijska divizija 53. srednjobosanska divizija NOVJ 12. slavonska divizija NOVJ Završne operacije u Jugoslaviji 369. legionarska divizija (vražja) 10. krajiška divizija NOVJ 4. krajiška divizija NOVJ 5. udarni korpus NOVJ (2. bosanski) Omladina u ratu Mostar Kultura i umetnost u oslobodilačkom ratu Glavni štab Slovenije 13. pešadijska divizija Re Centralni komitet KPJ Primorsko-goranski partizanski odred