🔍
Baza podataka o drugom svetskom ratu na tlu Jugoslavije
ustanak

32. pešadijska divizija Marche

Za ovaj pojam je pronađeno 26 hronoloških zapisa, 13 dokumenata i 0 fotografija.

Događaji

29. 8. 1941 Jedan bataljon italijanske divizije -Kačatori dele Alpi- sa pravca Vilusa i motorizovani delovi italijanske divizije -Marke- iz Trebinja deblokirali domobranski garnizon u Bileći. Tim je ujedno počela italijanska reokupacija tzv. druge zone.

2. 9. 1941 Nastupajući iz Trebinja, motorizovana kolona italijanske divizije -Marke- potisla Lastvansku gerilsku četu i zauzela Lastvu.

25. 11. 1941 Kod Vilusa Grahovski bataljon Nikšićkog NOP odreda i partizani Banjana i Lastve u oštroj dvočasovnoj borbi, razbili i prinudili na predaju italijansku motorizovanu kolonu (iz divizije -Marke-) jačine 4 tenka, 4 kamiona i 2 motocikla, sa oko 140 vojnika. Neprijatelj je imao 11 mrtvih i 22 ranjena; zarobljeno 77 vojnika i 5 oficira (među kojima komandant garnizona Bileća). Zaplenjena je celokupna oprema kolone: 3 ispravna tenka, 3 kamiona, 1 motocikl i 110 pušaka. Kod partizana je samo jedan borac ranjen.

26. 11. 1941 Lastvanska četa Trebinjskog bataljona Hercegovačkog NOP odreda [U toku borbe je pristigla i jedna četa Grahovskog bataljona Nikšićkog NOP odreda.], iz zasede kod Klobuka (na putu Trebinje-Nikšić), razbila motorizovanu kolonu (4 tenka, 16 kamiona i oko 40 motocikla) italijanske divizije -Marke- i zaplenila 22 motocikla, 4 p. mitraljeza, 10 pušaka itd.

2. 12. 1941 Kod s. Moska (na putu Bileća-Trebinje) delovi Hercegovačkog i Nikšićkog NOP odreda uništili jednu manju italijansku motorizovanu kolonu iz sastava divizije -Marke-, zatim zauzeli žand. st. Jasen i time potpuno odsekli neprijateljski garnizon u Bileći.

18. 12. 1941 Na Radovan ždrijelu (na putu Dubrovnik-Trebinje) tri čete bataljona -Neđo Čabrinović- Hercegovačkog NOP odreda razbile iz zasede jedan motorizovani polubataljon italijanske divizije -Marke-. Uništena 2 tenka i 8 kamiona a zaplenjeno 9 p. mitraljeza i oko 100 pušaka.

22. 12. 1941 Posle sedmodnevnih upornih borbi delovi italijanske divizije -Marke- i domobranskog 14. pešadijskog puka iz Trebinja probili se u opkoljeni garnizon Bileću. Snage u Bileći sadejstvovale su sa snagama koje su napadale iz Trebinja. U tim borbama neprijatelj je imao preko 100 mrtvih.

0. 1. 1942 Tri bataljona Hercegovačkog NOP odreda napala bataljon italijanske divizije -Marke- u s. Planoj. Obavešten o napadu, neprijatelj je intervenisao jednim ojačanim bataljonom iz Bileće, zbog čega napad nije uspeo.

6. 1. 1942 Kod Klenka (na komunikaciji Trebinje-Bileća), iz zasede, Lastvanska četa bataljona -Luka Vukalović- Hercegovačkog NOP odreda, bez vlastitih gubitaka, uništila snabdevačku auto-kolonu (7 vozila) i ojačanu četu italijanske divizije -Marke- koja je tu kolonu pratila.

23. 1. 1942 Na Vraćevici (na putu Trebinje-Bileća) Bilećki bataljon Hercegovačkog NOP odreda i Banjsko-vučedolski bataljon Nikšićkog NOP odreda uništili zaštitnicu 56. puka italijanske divizije -Marke- (jednu ojačanu četu) i zaplenili, između ostalog 2 topa.

9. 2. 1942 Napadom iz Trebinja i Bileće, glavnina italijanske divizije -Marke- otpočela deblokadu garnizona u Bileći. U četvorodnevnim borbama protiv jedinica Operativnog štaba NOP odreda za Hercegovinu, delovi te divizije su se, uz veće gubitke, probili u opkoljeni garnizon u Bileći, ali nisu uspeli održati komunikacije, pa je garnizon i dalje ostao blokiran.

25. 2. 1942 Oko dva bataljona italijanske divizije -Marke- izvršilo napad od ž. st. Zaplanik, Jasenica-Lug i Diklići (na pruzi Dubrovnik-Gabela) prema Bobanima. Pošto su delovi Šumskog partizanskog bataljona Sektora Trebinje-Dubrovnik Operativnog štaba NOP odreda za Hercegovinu razbili jednu njihovu četu u s. Vjetrenom, ostale kolone su se povukle, opljačkavši sela: Nevadu, Prisjeku i Slavogostiće.

0. 3. 1942 Kod s. Branog Dola (blizu Bileće) Ljubomirski bataljon Operativnog štaba NOP odreda za Hercegovinu razbio četu italijanske divizije -Marke-.

27. 3. 1942 Kod s. Vlahinje (blizu Bileće) dva bataljona Južnohercegovačkog i jedan bataljon Nikšićkog NOP odreda sprečili ispad iz Bileće 56. puka italijanske divizije -Marke-, ojačanog sa 4 tenka i četnicima. Posle desetočasovne borbe neprijatelj je prisiljen na povlačenje uz gubitke od 69 mrtvih i ranjenih italijanskih vojnika i 5 četnika. VŠ NOP i DV Jugoslavije pohvalio je 5 boraca, zbog. junačkog držanja u toj borbi.

28. 4. 1942 Otpočeo prodor četiri bataljona Južnohereegovaekog NOP odreda s linije Stolac-Ljubinje ka Neretvi. U borbama do 4. maja jedinice Južnohereegovaekog NOP odreda su savladale brojna ustaška i italijanska uporišta, izbile na r. Neretvu, prekinule železničku prugu Mostar-Dubrovnik u dužini od 30 km i oslobodile oko 80 sela i zaselaka. Protivnapadi delova italijanskih divizija -Marke- i -Mesina- ostali su bez uspeha. U borbama su poginuli komandant Stolačkog bataljona Savo Belović i puškomitraljezac 6. hercegovačkog udarnog bataljona Jefto Bošnjak, narodni heroji.

21. 5. 1942 Italijanska divizija -Kačatori dele Alpi-, jači delovi divizija -Marke- i -Murđe- i ojačani četnički Nevesinjski i Gatački odred otpočeli koncentričan napad iz Nevesinja, s. Plužina, Gacka, s. Hutova, Čapljine i Mostara (operacija -Stolac-). U osmodnevnim borbama oni su razbili jače delove Južnohercegovačkog i Severnohercegovačkog NOP odreda i 28. maja se spojili u rejonu do tada odsečenog garnizona Stolac. Italijanske jedinice i četnici su u 25 sela spalili oko 1.000 kuća.

25. 5. 1942 Kod s. Pribilovaca (blizu Čapljine) delovi Južnohercegovačkog NOP odreda razbili jedan bataljon 49. fašističke legije -San Marko- italijanske divizije -Marke-, izbacivši iz stroja preko 200 neprijateljskih vojnika (od toga je oko 50 zarobljeno).

31. 5. 1942 Delovi italijanskih divizija -Mesina- i -Marke- i četnički Trebinjski odred izvršili koncentričan napad na delove Južnohercegovačkog NOP odreda. Oni su do 2. juna ovladali slobodnom teritorijom u trouglu Trebinje-Dubrovnik-Herceg-Novi. Zahvaćeni delovi Južnohercegovačkog NOP odreda uglavnom su se predali ili bili zarobljeni.

5. 6. 1942 Iz Bileće i Gacka delovi italijanskih divizija -Marke- i -Taurinenze- i četnički Bilećki i Gatački odred (7 italijanskih i 6 četničkih bataljona) otpočeli napad u cilju okruženja i uništenja ostataka jedinica Operativnog štaba NOP odreda za Hercegovinu i južnu Dalmaciju u rejonu sela Plane i Patnice. U duhu odluka savetovanja u s. Divinu (kod Bileće) Operativni štab NOP odreda za Hercegovinu i južnu Dalmaciju je sa tri udarna bataljona i pratećom četom preduzeo izvlačenje prema Pivi, ali je sutradan u s. Hodžićima, zajedno sa Oblasnim komitetom KPJ, pratećom četom i komorom, odsečen od glavnine i razbijen.

21. 2. 1943 Od Bugojna, Sarajeva i Mostara otpočelo nadiranje udruženih neprijateljskih snaga ka s. Jablanici (kod Konjica). Nemačka 718. divizija, ojačana ustaško-domobranskim jedinicama i podržavana tenkovima i avijacijom, nastupala je u dve kolone: grupa -Fogl- [Sastava: 738. puk (bez jednog bataljona), 5. ustaška brdska brigada, delovi 668. diviziona, dva domobranske baterije, dve pionirske čete, i delovi 202. tenkovskog bataljona.] pravcem Bugojno - G. Vakuf - Prozor - s. Jablanica i grupa -Anaker- [Sastava: 750. puk (bez jednog bataljona), dva bataljona domobranskog 7. lovačkog puka, jedan ustaški bataljon i dve brdske baterije.] pravcem s. Tarčin - Ivan-sedlo - Konjic - s. Jablanica. Delovi italijanskog 6. armijskog korpusa i četničke snage nastupali su od Mostara obema obalama Neretve, dok je levom obalom ove reke, od Konjica ka Jablanici, nastupalo oko 2000 četnika. [U Mostaru su bile formirane 2 kolone: desna (3. bataljon 56. puka italijanske divizije -Marke- i oko 2.500 hercegovačkih četnika) i leva (2. bataljon 260. puka italijanske divizije -Murđe-, 2. bataljon 55. puka, 49. bataljon crnih košulja, jedna baterija italijanske divizije -Marke- i 2.500 crnogorskih četnika).]

22. 3. 1943 Nevesinje zauzele jedinice 4. proleterske (crnogorske) NOU i 5. crnogorske NOU brigade posle četvorodnevnih borbi protiv 1. i 2. bataljona 55. puka italijanske divizije -Marke-, 2. bataljona 260. puka italijanske divizije -Murđe- i 1. bataljona 25. pešadijskog puka italijanske divizije -Bergamo- i delova četničke Rogatičke i Sarajevske brigade, koji su se povukli prema s. Blagaju. Neprijatelj je samo 22. marta imao oko 100 mrtvih i više ranjenih, a jedinice NOVJ 12 ranjenih i 7 mrtvih, među kojima je bio bombaš 1. bataljona 5. crnogorske NOU brigade Himzo Salihagić, narodni heroj. Zaplenjeno je 150 pušaka, 800 mina, 35.000 metaka, 6 vagona brašna, 3 vagona makarona, vagon pirinča, po vagon soli, ulja, petroleuma i vina.

27. 4. 1943 Jedinice italijanskog 6. armijskog korpusa (ostaci razbijene divizije -Murđe-, divizija -Marke- bez jednog puka, po jedan ojačani puk divizija -Mesina- i -Emilija-, te 73. legija crnih košulja divizije -Sasari-), sa četničkim Nevesinjskim, Trebinjskim i Nikšićkim korpusom i tri bataljona domobranske 6. pešadijske divizije, počele napad iz Blagaja, Stoca, s. Meke Grude, prevoja Kobilje glave i Vilusa. U petodnevnim borbama one su potisnule zaštitničke delove 3. udarne divizije NOVJ i 3. dalmatinske NOU brigade i ovladale Dabarskim, Nevesinjskim i Gatačkim poljem.

1. 5. 1943 Italijanska divizija -Murđe-, reorganizovana i ojačana fašističkim legijama divizija -Marke- i -Sasari-, sa delovima četničkog Nevesinjskog i Trebinjskog korpusa odbacila zaštitne delove 3. udarne divizije NOVJ i zauzela Gacko, Avtovac i Kulu Fazlagić.

1. 5. 1943 Delovi 55. puka italijanske divizije -Marke- i četničke Nevesinjske brigade, uz veće gubitke, odbacili zaštitne delove 10. hercegovačke udarne brigade 3. udarne divizije NOVJ prema Ulogu i zauzeli s. Plužine (kod Nevesinja). U borbi je, pored ostalih, poginuo komandir čete 5. bataljona Vuko Torović, narodni heroj.

15. 5. 1943 Otpočela nemačka operacija -Švarc- (tzv. peta neprijateljska ofanziva ili bitka na Sutjesci). Tom operacijom, koja je trajala mesec dana, neprijatelj je želeo da uništi jedinice Glavne operativne grupe VŠ na uskom brdsko-planinskom prostoru Crne Gore, Sandžaka i Hercegovine, a s njima i vrhovno vojno i političko rukovodstvo NOP-a Jugoslavije. U njoj su učestvovale ove jedinice: četiri nemačke divizije (369, 118, 7. SS -Princ Eugen- i 1. brdska), tri italijanske divizije (-Taurinenze-, -Ferara- i -Venecija-), jedna bugarsko-nemačka divizijska borbena grupa (glavninu joj sačinjavali bugarski 61. i 63. puk), domobranska 4. lovačka brigada, nemački puk -Brandenburg- (za specijalnu upotrebu) i jedan nemački motorizovani pionirski bataljon. Sem ovih snaga, dve nemačke divizije (117. i 373) su se nalazile u rejonu Sarajeva i u dolini r. Neretve, a četiri italijanske divizije (-Emilija-, -Peruđa-, -Murđe- i -Marke-) u primorskom pojasu od Boke kotorske do donjeg toka r. Neretve. Odnos snaga je bio oko 117.000: 19.000 u korist neprijatelja.

17. 8. 1943 U južnoj Hercegovini i susednom primorskom pojasu jake neprijateljske snage (dva bataljona nemačke 7. SS divizije -Princ Eugen-, pet bataljona italijanskih divizija -Mesina- i -Marke-, jedan bataljon domobranske 6. pešadijske divizije i tri brigade četničkog Trebinjskog korpusa) počele operaciju čišćenja -Gama- u cilju uništenja 10. hercegovačke NOU brigade. Trećeg dana, posle više pokušaja, višestruko nadmoćni neprijatelj je uspeo da u rejonu s. Zvijerine (kod Bileće) okruži 10. brigadu, ali se ona, veštim manevrom, bez gubitaka izvukla prema Gacku.

Dokumenti

Izvještaj Komande motoriziranog armijskog korpusa od 27. travnja 1941. Komandi 2. armije o ponovnom uspostavljanju veze divizije »Torino« s divizijom »Marche« u Dubrovniku

Obaveštenje generala Pircija Birolija od 23. maja 1941. Komandi 2. armije da divizija „Marke (Marche) i Baza Dubrovnik prelaze u nadležnost 2. armije

Telefonsko saopštenje komandanta 2. armije od 28. avgusta 1941. načelniku štaba da divizija „Kačatori dele Alpi nije dodeljena 2. armiji i da ustanak u zoni Bileća-Stolac treba ugušiti angažovanjem divizije „Marke i drugih jedinica 6. armijskog korpusa 

Naređenje zapovjednika Jadranskog divizijskog područja od 1. septembra 1941. velikom županu župe Hum o odgovornosti za ustaška zlodela nad stanovništvom Čapljine i okoline na šta ukazuje komandant italijanske 32. divizije Marche

Izvod iz izveštaja Komande 2. armije od 31. marta 1942. Generalštabu kopnene vojske o operativnoj delatnosti podređenih jedinica u prvoj polovini marta

Obaveštenje Komande karabinijera Više komande oružanih snaga »Slovenija-Dalmacija« od 20. maja 1942. Komandi divizije »Marke« o zadacima i nadležnosti generala Pijeka koji treba da koordinira obaveštajnu delatnost na suzbijanju komunističke aktivnosti na Balkanu

Izvještaj Komande italijanskog Šestog armijskog korpusa od 15 aprila 1943 god. o postignutom sporazumu između komandanata divizija Marche i SS Princ Eugen za posjedanje položaja u dolini Neretve

Dopis Komande 2. armije od 19. maja 1943. kojim se italijanskoj Vojnoj misiji u Zagrebu dostavlja prepiska između komandi peš. divizija Marke i Mesina sa komandantom nemačke SS-divizije Princ Eugen povodom izvođenja operacije Švarc

Izvještaj Komande italijanske divizije Marche od 18 maja 1943 god. o događajima koji su se desili od 13 do 22 februara prilikom napada jedinica NOV na garnizone u dolini Neretve

Naređenje italijanskog Generalštaba kraljevske vojske od 22 maja 1943 god. za povlačenje divizije Marche iz zone Mostara i upućivanje italijanskih jedinica iz Hercegovine u Crnu Goru u vezi s operacijom Schwarz

Obavještenje Štaba Druge armije od 22 maja 1943 god. Štabu Šestog armijskog korpusa o prebacivanju divizije Marke iz zone Mostara na teritoriju Crne Gore

Izvještaj Komande italijanskog Šestog armijskog korpusa od 1 juna 1943 god. o koncentraciji divizije Marche na prostoriji Bileća - Trebinje

Pismo četničkog kapetana Miloša Kureša od 30 jula 1943 god. Komandi italijanske divizije Marche o akcijama protiv jedinica NOV i potrebi tješnje saradnje između četnika i okupatorsko-kvislinških vlasti

Fotografije

Nema pronađenih fotografija za ovaj pojam.

Povezane odrednice

Operacija Weiss 22. pešadijska divizija Cacciatori delle Alpi Stolac 154. pešadijska divizija Murge 151. pešadijska divizija Perugia 7. banijska divizija NOVJ Bileća 3. dalmatinska udarna brigada 7. SS divizija Prinz Eugen Borbe u Hrvatskoj 1942. Dubrovnik 21. pešadijska divizija Granatieri di Sardegna Luftwaffe u Jugoslaviji Nikšićki partizanski odred Trebinje Slobodne teritorije u oslobodilačkom ratu Hrvatsko domobranstvo 18. pešadijska divizija Messina Vilus Narodni heroji Jugoslavije 6. italijanski armijski korpus Gacko Prozor 369. legionarska divizija (vražja) 6. pješačka divizija (NDH) Saradnja četnika sa okupatorom 718. pešadijska divizija Borbe u Sloveniji 1942. Borbe u Dalmaciji 1942. Bitka na Sutjesci Nevesinjski korpus JVuO Operacija Stolac 5. proterska (crnogorska) udarna brigada Mario Roatta Borbe u Bosni i Hercegovini 1943. Jakov Jovović Čapljina Trebinjski korpus JVuO 19. pešadijska divizija Venecija Bitka za Konjic 1943. 10. hercegovačka udarna brigada Ustanak u Hercegovini 1941. Italija u drugom svetskom ratu Borbe u Hercegovini 1943. Avijacija u oslobodilačkom ratu Gornji Vakuf Južnohercegovački partizanski odred Borbe u Hrvatskoj 1943. Borbe u Bosni i Hercegovini 1942. Ustanak u Bosni i Hercegovini 1941. 12. pešadijska divizija Sassari Nevesinje 155. pešadijska divizija Emilia Pirzio Biroli Nikšić Bitka na Neretvi Viša komanda oružanih snaga Slovenije-Dalmacije Tenkovi u Jugoslaviji u drugom svetskom ratu Operacija Schwarz 15. pešadijska divizija Bergamo Sarajevo Ustanak u NDH Četnici u drugom svetskom ratu Pljačka u ratu Gatački četnički odred Borbe u Hercegovini 1942. Mostar 3. udarna divizija NOVJ Zasede u oslobodilačkom ratu Ljubinje Borbe u Crnoj Gori 1942. 2. italijanska armija Hercegovački partizanski odred 4. lovački zdrug (NDH) 1. alpska divizija Taurinense