🔍
Baza podataka o drugom svetskom ratu na tlu Jugoslavije
ustanak

Crna legija

Za ovaj pojam je pronađeno 17 hronoloških zapisa, 2 dokumenata i 7 fotografija.

Događaji

7. 1. 1942 Kod s. Bijele delovi Konjičkog partizanskog bataljona Hercegovačkog NOP odreda razbili četu ustaške Crne legije i odbacili je u Konjic.

20. 2. 1942 Ustaška Crna legija (jačine puka), ojačana domobranskim 3. bataljonom Vojne krajine, izvršila proboj iz Sokolca u opkoljenu Rogaticu. Kod s. Zavarina (blizu Sokolcu), u borbi protiv delova Romanijskog NOP odreda i bataljona -Bajo Pivljanin- Durmitorskog NOP odreda, Crna legija je pretrpela znatne gubitke.

31. 3. 1942 Nastupanjem iz Han-Pijeska prema Vlasenici ustaška Crna legija i delovi 737. puka nemačke 718. pešadijske divizije otpočeli drugu etapu ciklusa operacija -Trio- - vlaseničko-srebreničku operaciju u kojoj su se raspali Vlasenički i Srebrenički NO dobrovoljački odred, dok su se dobrovoljački bataljon Birčanskog NOP odreda i Krajiški NO dobrovoljački odred znatno osuli. Delovi 1. proleterske NOU brigade, Birčanski NOP odred i ostatak Krajiškog NO dobrovoljačkog odreda, pod rukovodstvom Operativnog štaba NOP i DV za istočnu Bosnu, povukli su se prema Romaniji i Zvijezdi. Neprijatelj je do 9. aprila ovladao slobodnom teritorijom između reka Zepe, Drine, Drinjače i gornjih tokova Spreče i Krivaje. [Ustaška I nemačka komanda su odstupile od dogovorenog plana kako bi sprečile da se cela istočna Bosna uključi u italijansku okupacionu zonu.]

1. 4. 1942 Nastupajući iz Han-Pijeska, ustaška Crna legija, posle slabijeg otpora delova Vlaseničkog NO dobrovoljačkog odreda i 2. bataljona J. proleterske NOU brigade, zauzela Vlasenicu.

1. 6. 1942 Ustaška Crna legija ojačana domobranskim delovima s tenkovima, otpočela napad iz Bos. Dubice i Jasenovca. Ona je do 3. juna izbila na severoistočne padine pl. Prosare i ostvarila mostobran dubine 15 km. Protivnapadom 2. bataljona i delova 3. i Udarnog bataljona 2. krajiškog NOP odreda, uz podršku jednog aviona, 4. juna neprijatelj je razbijen a zatim, u toku noći, odbačen preko r. Save. U tim borbama je poginuo vodnik voda u Udarnom bataljonu Mile Mećava, narodni heroj, a zaplenjena su dva tenka.

4. 6. 1942 Prvi partizanski piloti Franjo Kluz {na avionu -Potez-) i Rudi Čajavec (na avionu -Brege-) narodni heroji, izvršili prvi borbeni zadatak: bombardovali i mitraljirali Banju Luku, aerodrom Zalužane i jednu kolonu ustaške Crne legije u povlačenju iz s. Orahova prema Bos. Dubici. Pošto mu je nad Zalužanima avion bio oštećen teško ranjen Rudi Čajavec se spustio kod s. Kadinjana i tu, da ne bi pao u ruke četnika izvršio samoubistvo, a njegov strelac je zarobljen i kasnije, u Zagrebu, streljan.

11. 7. 1942 U rejonu s. Kulaglića (kod Prozora), u susretnoj borbi između 4. bataljona 1. proleterske NOU brigade i jedne čete ustaške Crne legije, smrtno ranjena, a sledećeg dana podlegla ranama, politički komesar čete u 4. bataljonu Olga Jovićić Rita, narodni heroj.

16. 7. 1942 Delovi ustaške Crne legije, koji su se probijali iz D. Vakufa u blokirani garnizon Bugojno, odbacili 3. bataljon 2. proleterske NOU brigade iz s. Urije, gde su zatim, pobili 65 ljudi, žena i dece. U borbi je poginula i politički komesar čete Rada Miljković, narodni heroj. Protivnapadom pristiglih pojačanja neprijatelj je istog dana odbačen u D. Vakuf, dok mu se glavnina probila u Bugojno.

28. 7. 1942 Ispadom iz Kupresa jedan ojačani bataljon ustaške Crne legije, podržan četom tenkova i avijacijom, iznenadio delove 3. i 1. proleterske NOU brigade, uništio s. Malovan i zauzeo Šujicu i Duvno. Istovremeni pokušaj neprijateljske posade iz Livna da se sa ovim bataljonom poveže u Šujici sprečio je na Borovoj glavi partizanski bataljon -Vojin Zirojević-.

1. 8. 1942 Na Suhovrhu (kod Šujice) 1. bataljon 1. proleterske NOU brigade napao delove jednog bataljona ustaške Crne legije. Međutim, kako ostale predviđene snage nisu napale na Šujicu, bataljon je u žestokoj borbi sa nadmoćnijim neprijateljem, pretrpeo gubitke od 7 mrtvih i 5 ranjenih boraca.

11. 8. 1942 U s. Glavicama (kod Bugojna) delovi ustaške Crne legije poklali 76 žena, dece i staraca.

11. 8. 1942 Druga i 4. proleterska NOU brigada, 10. hercegovačka NOU brigada i delovi 3. proleterske NOU brigade i 3. krajiškog NOP odreda izvršili napad na utvrđeni garnizon Kupres (1500 ustaša Crne legije i mesnih milicionera sa baterijom topova i oklopnim automobilom). Iako su dve čete bile prodrle u grad, neprijatelj je protivnapadom, uz znatne obostrane gubitke, odbacio partizanske snage na polazne položaje.

9. 9. 1942 Delovi ustaške Crne legije zauzeli Šujicu, potisnuvši manje delove 1. proleterske NOU brigade.

10. 9. 1942 Delovi ustaške Crne legije ušli u Duvno, koje su prethodno evakuisali manji delovi 1. proleterske NOU brigade i Duvanjski partizanski bataljon -Mihovil Tomić-.

25. 9. 1942 Pet četa ustaške Crne legije, ojačanih mesnom milicijom, izvršilo ispad iz Duvna u pravcu s. Šćita. Sutradan, posle upornih borbi na pl. Ljubuši, 10. hercegovačka NOU brigada i Prozorski bataljon 3. krajiškog NOP odreda su ih odbacili u Duvanjsko polje.

30. 9. 1942 Na pl. Motajici jedan ojačani bataljon ustaške Crne legije i četnici Borjanskog odreda (svega 1500 vojnika) okružili i razbili partizanske grupe predviđene za obnavljanje 4. krajiškog NOP odreda -Novak Pivašević-.

23. 12. 1942 Kod s. Močila (blizu Slunja), usled kvara aviona, spustio se padobranom komandant Crne Legije ustaški pukovnik Juraj Francetić. Seljaci iz s. Močila su ga uhvatili i predali komandi mesta, posle čega je sproveden u Slunj.

Fotografije

Povezane odrednice

718. pešadijska divizija Pohod proleterskih brigada u Zapadnu Bosnu Operacija Trio Han Pjesak Kupres Istočni front Jure Francetić Bitka za Kupres 1942. Operacija Dinara Gornji Vakuf Livanjski partizanski odred 10. hercegovačka udarna brigada Srebrenica Prozor Četnici u drugom svetskom ratu Omiš Franjo Kluz Operacija Beta Logor Jasenovac Slobodne teritorije u oslobodilačkom ratu Borbe u Bosni i Hercegovini 1943. Slunj Vlasenica Žene u ratu Bitka na Neretvi Sokolac Borjanski četnički odred Borbe u Hercegovini 1942. Politički komesari u NOR-u Ante Pavelić Genocid u NDH Partizanski odred Zvijezda Streljanja u oslobodilačkom ratu Borbe za Istočnu Bosnu 1942. Rudi Čajavec 2. proleterska udarna brigada Birčanski partizanski odred Tenkovi u Jugoslaviji u drugom svetskom ratu Deca u ratu 3. krajiški partizanski odred Livno Rafael Boban Borbe u Bosni i Hercegovini 1942. Duvno Hercegovački partizanski odred Operacija Weiss Borbe u Hrvatskoj 1942. Borbe za Livno 1942. Avijacija u oslobodilačkom ratu Zagreb Zločini u Jugoslaviji u Drugom svetskom ratu Bugojno Narodni heroji Jugoslavije Bitka za Prozor 1943. 1. proleterska udarna brigada Donji Vakuf 2. italijanska armija 3. proleterska (sandžačka) udarna brigada Makarska Durmitorski partizanski odred Kozarska Dubica Romanijski partizanski odred Italija u drugom svetskom ratu Borbe u Dalmaciji 1942. 2. krajiški partizanski odred Bataljon Vojin Zirojević 4. proleterska (crnogorska) udarna brigada Partizanska avijacija Malovan