🔍
Baza podataka o drugom svetskom ratu na tlu Jugoslavije
ustanak

Kakanj u oslobodilačkom ratu

Za ovaj pojam je pronađeno 12 hronoloških zapisa, 12 dokumenata i 3 fotografija.

Događaji

0. 8. 1941 Odlukom PK KPJ za BiH, zbog unutrašnjih slabosti, nebudnosti i nepotpunog izvršenja zadataka, raspuštene organizacije KPJ u Zenici, Varešu, Kaknju, Brezi, Visokom, Kasindolu, železičkoj radionici u Sarajevu i na železničkoj pruzi Sarajevo-Mostar. Prekidanje kontinuiteta partijskog rada usporilo je razvoj ustanka u krajevima gde su te organizacije delovale, ali su sprečene dalje masovne provale.

6. 12. 1941 Domobrani i žandarmi (oko 2 bataljona sa 1 oklopnim vozom) otpočeli dvodnevnu akciju čišćenja protiv delova NOP odreda -Zvijezda- u rejonu Kakanj-Zenica-Lašva.

28. 6. 1943 Peta udarna divizija NOVJ forsirala r. Bosnu i zauzela Kakanj. Iznenađene posade na obezbeđenju rudnika, mostova i ž. pruge (ojačana četa domobrana) uglavnom su zarobljene. Uz pomoć oko 2000 radnika uništena su postrojenja rudnika uglja i termoelektrana u Kaknju, ž. stanice Jehovina, Modrinje, Cetići, Dobrinje, Poriječani i Kakanj, 6 mostova, 4 lokomotive, oko 200 vagona i 25 km pruge, zbog čega je saobraćaj obustavljen 22 dana.

29. 6. 1943 Iz Sarajeva, Visokog, Zenice, Vareša i Breze delovi nemačke 7. SS divizije -Princ Eugen- i domobranske 4, lovačke brigade i 9. pešadijskog puka (na kraju: 3 nemačka i 4 domobranska bataljona, podržana artiljerijom, tenkovima, oklopnim vozovima i avijacijom) otpočeli nastupanje u cilju ponovnog zauzimanja Kaknja i izbacivanja 5. udarne divizije NOVJ iz zeničkog rudarskog bazena. Do 3. jula 5. divizija je u više sudara sa odvojenim kolonama nanela neprijatelju znatne gubitke i izvukla se na pl. Zvijezdu.

0. 7. 1943 Delovi domobranske 4. lovačke brigade, nastupajući iz Visokog, potisli zaštitne delove 5. udarne divizije NOVJ prema Brezi i zauzeli Kakanj.

10. 9. 1944 Jedinice 10. udarne divizije 5. udarnog korpusa NOVJ zauzele rudnik Kakanj, koji su branile ustaše. Neprijateljski gubici: 7 mrtvih i 5 ranjenih vojnika. Zaplenjeno: 20 pušaka, 800 kg eksploziva i 5000 metaka.

12. 11. 1944 Na pruzi Lašva-Kakanj delovi 11. krajiške udarne brigade 4. udarne divizije NOVJ razbili jaču nemačko-ustašku grupu koja je osiguravala prugu i porušili 500 m železničke pruge. Neprijateljski gubici: 18 mrtvih i 13 ranjenih vojnika. Gubici delova 11. brigade: 3 ranjena borca.

13. 12. 1944 Kod s. Viduše (na pruzi Kakanj-Lašva) jedna četa Visočko-fojničkog NOP odreda napala nemački transportni voz od 32 vagona. Poginulo je oko 150 nemačkih vojnika, a uništena su 3 vagona i lokomotiva.

15. 12. 1944 Kod s. Dolova (na pruzi Lašva-Kakanj) 3. bataljon 9. krajiške udarne brigade 10. udarne divizije NOVJ napao nemački transportni voz od 29 vagona. Poginulo je 780 nemačkih vojnika, a 3 vagona su uništena. Gubici 3. bataljona: 2 poginula i 2 ranjena borca.

28. 2. 1945 Kod Kaknja delovi 4. udarne divizije 5 udarnog korpusa NOVJ miniranjem razrušili prugu i uništili lokomotivu i 4 vagona. Poginulo je oko 40 i ranjeno oko 50 neprijateljskih vojnika.

30. 3. 1945 Jedinice 4. udarne divizije 5. udarnog korpusa JA, posle petnaestočasovne borbe protiv nemačkih jedinica, zauzele Kakanj, te se preko mosta prebacile na desnu obalu r. Bosne i uspostavile mostobran u cilju nastupanja prema Sarajevu. Neprijatelj je pretrpeo gubitke od preko 100 mrtvih i ranjenih i S3 zarobljena. Gubici jedinice 4. divizije: 10 mrtvih i 39 ranjenih. Uništeno: 4 lokomotive, 10 oklopnih i 27 putničkih i teretnih vagona.

8. 4. 1945 Sedma krajiška udarna brigada 10. udarne divizije JA, posle dvočasovne borbe, oslobodila Kakanj.

Dokumenti

Izvještaj oružničkog voda u Visokom od 28 juna 1941 god. o štrajku radnika u rudniku Kakanj

Izvještaj Štaba Pete NOU divizije od 17 septembra 1943 god. Vrhovnom štabu NOV i POJ o situaciji i akcijama oko Kaknja, Travnika i Turbeta

Izvještaj Župske redarstvene oblasti u Sarajevu od 22 oktobra 1943 god. o zauzimanju Vareša od strane jedinica NOV i o situaciji oko Sarajeva, Travnika, Breze i Kaknja

Zapovijest Četrnaestog SS brdskog lovačkog puka od 28 decembra 1943 god. za odmor na prostoriji Kakanj - Selo Doboj

Izvještaj Štaba 38. divizije od 30. avgusta 1944. Štabu 3. korpusa NOVJ o borbi na prostoru Vis - Kakanj - Osmaci i o preduzetim mjerama za protivnapad

Izvještaj Visočko-fojničkog NOP odreda od 30. septembra 1944. Štabu 10. NOU divizije o dejstvima u septembru na sektoru Visoko - Kakanj - Zenica

Izvještaj Štaba 4. udarne divizije od 3 marta 1945. Štabu 5. korpusa JA o dejstvima grupe bataljona na desnoj obali Bosne, na prostoru Zenica-Kakanj-Visoko

Zapovijest Štaba 5. korpusa JA od 27. marta 1945. Štabovima 4. i 10. udarne divizije za forsiranje rijeke Bosne na odsjeku Radinovići-Kakanj

Zapovijest Štaba 10. udarne divizije JA od 1. aprila 1945. štabovima potčinjenih jedinica da s položaja Bištrani-Mijakovići zatvore pravce od Vareša ka Kaknju i Visokom

Izvještaj Štaba 4. udarne divizije od 9. aprila 1945. Štabu 5. korpusa JA o dejstvima u martu na sektoru Zenica-Busovača- Kakanj

Naredba Štaba 5. korpusa JA od 10. aprila 1945. o pohvali jedinica, boraca i starješina 4. i 10. udarne divizije za izvanredne uspjehe u borbama pri forsiranju rijeke Bosne i napadu na Kakanj

Izvještaj Štaba 10. udarne divizije od 30. aprila 1945. Štabu 2. armije JA o borbama u martu na sektoru Visoko-Kakanj-Zenica

Fotografije

Povezane odrednice

Zenica 9. krajiška udarna brigada Simo Šolaja Diverzije u oslobodilačkom ratu Sarajevska operacija Borbe u Bosni i Hercegovini 1943. Tenkovi u Jugoslaviji u drugom svetskom ratu Završne operacije u Jugoslaviji Ustanak u Bosni i Hercegovini 1941. 3. udarni korpus NOVJ (1. bosanski) 7. SS divizija Prinz Eugen Borbe u Bosni i Hercegovini 1944. 1. krajiška udarna brigada Operacija Schwarz 5. udarni korpus NOVJ (2. bosanski) Doboj 38. istočnobosanska divizija NOVJ Avijacija u oslobodilačkom ratu Ustanak u NDH 7. krajiška udarna brigada 10. krajiška divizija NOVJ Luftwaffe u Jugoslaviji 4. lovački zdrug (NDH) 4. krajiška divizija NOVJ 11. hercegovačka udarna brigada Mostar 11. krajiška udarna brigada 5. krajiška udarna divizija NOVJ Travnik Visoko Vrhovni štab NOVJ Borbe u Bosni i Hercegovini 1945. Sarajevo Partizanski odred Zvijezda