🔍
Baza podataka o drugom svetskom ratu na tlu Jugoslavije
ustanak

Petrovaradin u oslobodilačkom ratu

Za ovaj pojam je pronađeno 53 hronoloških zapisa, 5 dokumenata i 2 fotografija.

Događaji

23. 4. 1941 Mađarske okupacione trupe, posle raznih mučenja i pljačke, prisilno iselile meštane iz sela u blizini Titela, i to: iz Loka 300, iz Gardinovaca oko 200 i iz Vilova takođe znatan broj meštana, i prebacile ih u Petrovaradin.

22. 6. 1941 Nemačke i ustaške vlasti otpočele hapšenje članova Partije i SKOJ-a u srezu i gradu Srem. Mitrovica. Provalom u Srem. Mitrovici, Srem. Karlovcima i Petrovaradinu uhapšen izvestan broj partijaca, skojevaca i rodoljuba, koji su potom streljani.

0. 8. 1941 U Petrovaradinu grupa fruškogorskih partizana, uz pomoć dveju mesnih desetina iz Novog Sada i domobrana simpatizera NOP-a, izvršila akciju na magacin oružja i zaplenila 1 p. mitraljez i oko 20 pušaka.

26. 8. 1941 Na Čerevićkoj karlici (blizu s. Čerevića, kod Petrovaradina) jača grupa ustaša i žandarma okružila logor fruškogorskih partizana, ali su ovi, posle duže borbe, uspeli da se prebace u novi logor na Hajdučkom bregu.

27. 9. 1941 U Petrovaradinu ustaše izvršile provalu i otpočele hapšenje komunista i skojevaca koji su, pod rukovodstvom OK KPJ za južnu Bačku, organizovali izvlačenje oružja, municije i eksploziva iz vojnih magacina u Petrovaradinu.

19. 10. 1941 U Vukovaru, po presudi ustaškog prekog suda, streljano 26 članova KPJ i SKOJ-a i pristalica i simpatizera NOP-a iz Novog Sada i Petrovaradina, od kojih je većina učestvovala u akciji za izvlačenje oružja iz Petrovaradinske tvrđave.

23. 3. 1942 Prva četa Fruškogorskog i deo Podunavskog NOP odreda izvršili uspešnu akciju na posadu s. Čerevića (kod Petrovaradina) nanevši joj gubitke, zapalili opštinsku arhivu i zaplenili 16 pušaka, 182 bombe i znatnu količinu municije. U odrede su tada stupila 34 nova borca.

6. 5. 1942 U s. Ledincima (kod Petrovaradina) delovi 1. čete Fruškogorskog NOP odreda pre padom zauzeli žand. st., zaplenili 8 pušaka sa 900 metaka, 16 bombi i dosta druge spreme i spalili opštinsku arhivu.

13. 5. 1942 Grupa boraca 1. čete Fruškogorskog NOP odreda obustavila rad u kamenolomu kod s. Rakovca (blizu Petrovaradina) i zaplenila 8 pušaka sa 550 metaka.

4. 6. 1942 Grupa boraca iz 1. čete Fruškogorskog NOP odreda upala u kamenolom kod s. Rakovca (blizu Petrovaradina) i zaplenila 225 kg dinamita, nekoliko hiljada kapisli i aparat za električno paljenje mina, a zatim sa radnicima održala miting i izložila im cilj NOB-a.

24. 6. 1942 U akciji na kamenolomu u s. Paragovu (kod Petrovaradina) 3. četa Podunavskog NOP odreda zarobila 10 stražara, zaplenila 10 pušaka i sekla žicu za vuču vagona.

28. 7. 1942 U blizini Srem. Karlovaca grupa boraca Podunavskog NOP odreda napala 33 domobrana iz 7. čete vazduhoplovnog školskog puka u Petrovaradinu i nanela im gubitke.

5. 8. 1942 Borci 3. čete Fruškogorskog NOP odreda napali posadu u s. Ledincima (kod Petrovaradina), jačine oko 50 žandarma, domobrana i ustaša i naneli joj gubitke a zaplenili 7 pušaka.

18. 8. 1942 U kamenolomu kod s. Ledinaca (blizu Petrovaradina) grupa boraca Fruškogorskog NOP odreda zaplenjenim eksplozivom porušila postrojenja i 1 zgradu.

22. 8. 1942 Borci 3. čete Fruškogorskog NOP odreda napali ustaško-domobransku i žandarmerijsku posadu u s. Ledincima (kod Petrovaradina) i u petočasovnoj borbi uništili žand. st., naneli neprijatelju gubitke u ljudstvu i materijalu i zaplenili nekoliko pušaka s municijom.

23. 8. 1942 Delovi Fruškogorskog NOP odreda ponovo napali ustaško-domobransko uporište u selu Ledincima (blizu Petrovaradina) gde su spalili arhive u opštinskoj i poštanskoj zgradi.

10. 9. 1942 Delovi 3. NOP odreda 3. operativne zone Hrvatske napali neprijateljsko obezbeđenje kamenoloma u s. Paragovu (kod Petrovaradina), te zaplenili 60 kg eksploziva i 120 kapisli, pokidali tt veze na Iriškom vencu, a na Stražilovu ubili 13 neprijateljskih vojnika i zaplenili 1 pušku sa 30 metaka.

11. 9. 1942 Bataljon iz Vazduhoplovnog školskog puka u Petrovaradinu otpočeo lokalne pretrese i akcije čišćenja u istočnom delu Fruške gore, protiv delova 3. NOP odreda 3. operativne zone Hrvatske. Akcije su, s manjim prekidima, trajale sve do 28. septembra, pomognute i po nekom četom nemačke vojske. Gubici partizana su iznosili nekoliko boraca, dok su domobrani imali oko 10 poginulih i nekoliko ranjenih.

6. 2. 1943 Na ž. st. Ledinci (kod Petrovaradina) grupa boraca 4. bataljona 3. NOP odreda 3. operativne zone NOV i PO Hrvatske zarobila svih 15 domobrana - stražara kod cisterne i zaplenila 15 pušaka sa 700 metaka. Domobranima je održan kratak politički govor o situaciji u Jugoslaviji i uspesima Crvene armije, a potom su pušteni kućama.

8. 2. 1943 Na ž. st. Beočin (kod Petrovaradina) delovi 4. bataljona 3. NOP odreda 3. operativne zone NOV i PO Hrvatske minirali i uništili 2 lokomotive a na železničkoj pruzi Ruma-Šabac isekli veliki broj tt stubova.

26. 2. 1943 U Beloj Crkvi nemačka policija streljala 50 lica, dovedenih iz petrovaradinskog logora, kao odmazdu za jednog ubijenog mesnog policajca.

4. 3. 1943 Između Petrovaradina i s. Beočina delovi 3. NOP odreda 3. operativne s.one NOV i PO Hrvatske minirali prugu i uništili lokomotivu i 1 vagon.

29. 3. 1943 U s. Banoštoru (kod Petrovaradina) jedinice 1. bataljona 3. NOP odreda 3. operativne zone NOV i PO Hrvatske napale i, posle kraće borbe, ubile 2; i streljale 2 folksdojčera, a zaplenile 17 pušaka i 2 pištolja.

12. 4. 1943 Na ž. st. Leđinci (kod Petrovaradina) delovi 3. NOP odreda 3. operativne zone NOV i PO Hrvatske zauzeli stražaru i bunker, zarobili 9 domobrana i 1 oficira (9 domobrana uspelo da pobegne) i zaplenili 12 pušaka, 1 automat i oko 1000 metaka.

29. 4. 1943 U s. Cereviću (kod Petrovaradina) delovi 3. NOP odreda 3. operativne zone NOV i PO Hrvatske napali žand. stanicu, opštinsku stražu i finansijsku postaju, te posle kraće borbe razoružali žandarme, finanse i opštinske stražare (docnije ih pustili na slobodu), zaplenivši 21 pušku, uništili tt uređaje u pošti i zapalili opštinsku arhivu.

2. 6. 1943 Na putu Irig-Petrovaradin 2. bataljon 3. vojvođanske NOU brigade iz zasede uništio vojnički automobil, a potom, u petočasovnoj borbi, razbio 450 ustaša i domobrana. Neprijatelju su naneti gubici od 25 mrtvih i 45 ranjenih, dok je 2. bataljon imao 1 mrtvog i 3 ranjena.

6. 7. 1943 U s. Čereviću i s. Banoštoru (kod Petrovaradina) delovi 3. NOP odreda 3. operativne zone NOV i PO Hrvatske zapalili opštinske arhive.

9. 8. 1943 U borbi protiv ustaša između s. Beočina i s. Novog Rakovca (kod Petrovaradina) poginuo politički komesar Diverzantske grupe 1. sremskog NOP odreda Stevan Petrović Brile, narodni heroj.

21. 8. 1943 U s. Bukovcu (kod Petrovaradina) ustaše i nemački vojnici pohapsili 40 ljudi, žena i dece i oterali ih u logor Jasenovac (odakle se niko nije vratio).

0. 10. 1943 Iz Poljske dovedena u Srem nemačka 1. kozačka divizija i raspoređena grupno duž komunikacije Petrovaradin - Zemun - Srem. Mitrovica - Ilok radi učešća u operaciji protiv snaga NOV i PO Vojvodine.

1. 10. 1943 U blizini ž. st. Ledinci delovi 1. sremskog NOP odreda minirali prugu s. Beočin-Petrovaradin i uništili lokomotivu i 1 vagon putničkog voza.

13. 10. 1943 Pošto je do 8. oktobra završeno -čišćenje- istočnog Srema, nemačke policijske snage i delovi nemačke 173, rezervne i 1. kozačke divizije, s linije Ilok - Petrovaradin - Srem. Karlovci - Irig - s. Vrdnik - s. Ležimir, uz sadejstvo artiljerije, tenkova i avijacije (ukupno oko 28,000 vojnika), otpočeli koncentrična dejstva protiv jedinica NOV i PO na Fruškoj gori. Deo 1. sremskog NOP odreda veštim manevrom se izvukao iz obruča (veća grupa preko druma s. Sviloš - s. Ležimir u zapadni deo Fručke gore, a manja ka Rakovačkom. majdanu, blizu Petrovaradina). Neprijatelj je do 17. oktobra masovno ubijao, hapsio, zlostavljao i pljačkao stanovništvo fruškogorskih sela. Potpuno su porušena sela Rakovac i Ledinci, dok je samo u s. Neštinu pobijeno 71, u s. Suseku oko 100 i u ruševinama manastira Đipše 34 rodoljuba.

31. 10. 1943 Kod s. Novog Rakovca (blizu Petrovaradina) delovi 1. semskog NOP odreda minirali prugu i uništili lokomotivu i 3 vagona putničkog voza. Pri napadu na zaustavljeni voz poginuo je 1 ustaša i 1 domobran a ranjen 1 ustaša i 1 domobran.

6. 11. 1943 Grupa boraca 1. sremskog NOP odreda upala u utvrđeno s. Beočin (kod Petrovaradina) i u jednoj kući bombama ubila 8 i ranila 10 nemačkih oficira i vojnika.

31. 1. 1944 Delovi 1. sremskog NOP odreda zapalili Rakovačku i Ledinačku ž. stanicu (na pruzi Petrovaradin - s. Beočin) kao i stražaru između s. Ledinaca i s. Beočina.

7. 2. 1944 Jedan vod 1. bataljona 1. sremskog NOP odreda napao na vojni magacin kod s. Kamenice (blizu Petrovaradina), te zarobio 9 domobrana (koji su prešli u partizane) i zaplenio 1 p. mitraljez, 11 pušaka, 8 bombi, 1880 metaka i dosta druge vojničke opreme.

1. 3. 1944 U s. Beočinu (kod Petrovaradina) 1. četa 1. bataljona 1. sremskog NOP odreda zapalila opštinsku zgradu i arhivu. Tom prilikom je u redove NOV i PO prešlo 13 domobrana.

10. 3. 1944 U s. Kamenicu (kod Petrovaradina) upala četa 1. sremskog NOP odreda, ubila 3 domobrana i zaplenila 5 pušaka i 300 metaka.

28. 3. 1944 Kod s. Beočina (blizu Petrovaradina) delovi 1. sremskog NOP odreda minirali dva električna stuba. Istog je dana 1. bataljon tog odreda, iz zasede kod s. Maradika (blizu Inđije), ubio 10 i ranio 2 domobrana.

13. 5. 1944 Između Petrovaradina i s. Beočina delovi 1. sremskog NOP odreda oštetili 350 metara pruge i srušili jedan most.

31. 5. 1944 Na pruzi između s Beočina i s. Kamenice (kod Petrovaradina) delovi 6. vojvođanske NOU brigade napali odeljenje ustaša. Poginulo je 11 i ranjeno 6 ustaša a zaplenjeno 5 pušaka sa 250 metaka i druga oprema.

1. 6. 1944 Između s. Beočina i Petrovaradina 1. četa 1. sremskog NOP odreda napala iz zasede jedan voz sa pratnjom od 40 ustaša. U kraćoj borbi poginulo je 9 ustaša, dok su ostali, iskočivši iz voza, pružili otpor. Zaplenjeno je 6 pušaka i 6 ustaških uniformi.

2. 6. 1944 Kod s. Beočina (blizu Petrovaradina) delovi 1. sremskog NOP odreda srušili železnički most. Istovremeno su drugi delovi Odreda napali na bunker u s. Vrdniku, u kome su poginula 2 i ranjena 4 domobrana.

17. 7. 1944 Produžujući treću etapu operacije -Kornblume-, dve neprijateljske borbene grupe (s pravca Ruma - s. Bešenovački Prnjavar, oko 4000 vojnika, i iz Šida i Srem. Mitrovice, oko 2000 vojnika, ka s. Starom Divošu i s. Ležimiru) i posade iz s. Vrdnika, Petrovaradina i s. Beočina preduzele iznenadne koncentrične napade na delove 6. vojvođanske NOU brigade, delove 1. sremskog NOP odreda i manje pozadinske jedinice na Fruškoj gori. U oštrim dvodnevnim borbama, naročito u rejonu s. Starog Divoša, na Vetrenjači i kod Crvenog čota, neprijatelj nije uspeo da uništi navedene jedinice. Neprijatelj je imao oko 250 mrtvih i veći broj ranjenih vojnika a jedinice NOV i POJ - 24 mrtva i 36 ranjenih boraca. Zaplenjena su 4 mitraljeza, 2 automata, 8 pušaka i dosta druge opreme.

7. 8. 1944 Prvi bataljon 1. sremskog NOP odreda napao i, posle dvočasovne borbe, zauzeo ustaško-domobransko uporište u s. Čereviću (kod Petrovaradina). Neprijateljska pojačanja sa pravca s. Beočina odbio je 1. bataljon 6. vojvođanske NOU brigade, koji je vršio obezbeđenje. Gubici neprijatelja: 22 poginula i 10 ranjenih, dok se 12 neprijateljskih vojnika udavilo u Dunavu. Uništeni su mitraljez, 4 p. mitraljeza i 8 pušaka.

25. 8. 1944 Na putu s. Kamenica-Venac (kod Petrovaradina) delovi Fruškogorskog NOP odreda iz zasede napali kolonu nemačkih vojnika koji su sprovodili zarobljene italijanske vojnike. Poginuli su 22 nemačka vojnika, zarobljeno je 9 nemačkih vojnika i oslobođen je 51 italijanski vojnik.

31. 8. 1944 Petrovaradin i uništili 3 lokomotive i 9 vagona.

2. 9. 1944 Na r. Dunavu, između s. Banoštora i s. Čerevića (blizu Petrovaradina), delovi 6. vojvođanske NOU brigade vatrom iz protivtenkovskih pušaka zapalili brod. Malo docnije, na istom mestu, napali su i drugi brod, sa 3 šlepa. Brod je oštećen, jedan šlep je uništen a druga dva šlepa su se otkinula.

8. 9. 1944 Ceo domobranski garnizon u Petrovaradinu (vazduhoplovni školski puk, artiljerijska podoficirska škola, artiljerijski divizion i druge jedinice) i delovi iz uporišta u s. Kamenici, s. Beočinu, s. Vrdniku i nekim obližnjim selima prešli na stranu NOV i POJ, zajedno sa oficirima, naoružanjem i opremom.

14. 9. 1944 Glavnina Jurišnog bataljona 11. vojvođanske NOU brigade porušila most na putu između s. Kamenice (kod Petrovaradina) i Iriškog venca, a zatim iz zasede napala na oko 50 neprijateljskih vojnika koji su došli da izvrše opravku toga mosta. Poginulo je 45 neprijateljskih vojnika. Plen: 3 p. mitraljeza i 40 pušaka.

15. 9. 1944 Iz s. Bukovca (kod Srem. Karlovaca) 1. bataljon 8. vojvođanske NOU brigade proterao četu nemačkih vojnika i četu ustaša koje su došle iz Petrovaradina radi pljačke.

21. 10. 1944 Jedinice 7. vojvođanske NOU brigade izvršile koncentričan napad na ustaško-domobransku posadu u s. Kamenici (kod Petrovaradina). Posle šestočasovne borbe one su oslobodile Kamenicu i odbile neprijateljsku intervenciju iz Petrovaradina, zarobivši 59 vojnika i zaplenivši 3 p. mitraljeza, 36 pušaka, 88 bombi i mnogo druge ratne opreme.

23. 10. 1944 Jedinice 7. vojvođanske NOU brigade oslobodile Petrovaradin i Srem. Karlovce. U Petrovaradinu su zarobile preko 200 domobrana i zaplenile 2 brdska topa, 4 p. mitraljeza, oko 600 pušaka, 30 pištolja, dosta municije i drugu opremu. U Srem. Karlovcima su zaplenile 2 automata, oko 100 pušaka, 5 pištolja i drugu opremu.

Fotografije

Povezane odrednice

Italija u drugom svetskom ratu 1. kozačka divizija Vermahta 8. vojvođanska udarna brigada Sremska Mitrovica Obrazovanje u oslobodilačkom ratu Crvena armija Avijacija u oslobodilačkom ratu Mađarska u drugom svetskom ratu Aprilski rat Diverzije u oslobodilačkom ratu SKOJ 3. vojvođanska udarna brigada Hrvatsko domobranstvo Luftwaffe u Jugoslaviji Irig Ustanak u Sremu 1941. Šid Zasede u oslobodilačkom ratu Folksdojčeri u drugom svetskom ratu Novi Sad Žene u ratu Inđija Borbe u Srbiji 1944. Logor Jasenovac Partizanska avijacija Ruma Streljanja u oslobodilačkom ratu Politički komesari u NOR-u Bitka za Srbiju Fruškogorski partizanski odred Mađarski zločini u Jugoslaviji Borbe u Srbiji 1942. Ustanak u Hrvatskoj 1941. 11. vojvođanska udarna brigada Borbe u Sremu 1942. Sremska Kamenica Ilegala u ratu Glavni štab Vojvodine Ustanak u Srbiji 1941. Borbe u Sremu 1943. Deca u ratu 7. vojvođanska udarna brigada 1. sremski partizanski odred Vukovar Nemački zločini u Jugoslaviji Pljačka u ratu Zemun Operacija Žitni cvet Borbe u Srbiji 1943. Narodni heroji Jugoslavije Tenkovi u Jugoslaviji u drugom svetskom ratu 6. vojvođanska udarna brigada Ustanak u Slavoniji 1941. Ilok