🔍
Baza podataka o drugom svetskom ratu na tlu Jugoslavije
ustanak

Vrbnica u oslobodilačkom ratu

Za ovaj pojam je pronađeno 8 hronoloških zapisa, 11 dokumenata i 6 fotografija.

Događaji

19. 6. 1942 U s. Vrbnici (na pl. Zelengori) održana sednica CK KPJ.

24. 6. 1942 Otpočeo pohod grupe proleterskih udarnih brigada za Bosansku krajinu. Brigade su nastupale iz rejona s. Vrbnica - s. Grendići (na pl. Zelengori), u dve kolone: desna (2. proleterska i 4. proleterska (crnogorska) NOU brigada) opštim pravcem Kalinovik - pl. Treskavica - Kreševo - G. i D. Vakuf - Kupres, i leva (1. proleterska i 3. proleterska (sandžačka) NOU brigada) opštim pravcem Kalinovik - pl. Treskavica - pl. Bjelašnica - Konjic - Prozor - Livno - pl. Cincar, sa zadatkom da na svojim pravcima nastupanja ruše komunikacije i oslobađaju naselja.

22. 7. 1942 Na pl. Zelengori sedam četničkih odreda (jačine oko 2.200 četnika) okružilo i napalo 5. proletersku NOU brigadu, Hercegovački i Kalinovički NOP odred, zbeg naroda i deo bolnice (170 ranjenika) VŠ NOP i DV Jugoslavije u s. Vrbnici. U dvodnevnim borbama partizani su se, sa zbegom i ranjenicima, probili u Miljevinu, ali je pri proboju razbijen Kombinovani bataljon i odsečen 3. bataljon (koji se posle 17 dana probio u sastav svoje brigade). U borbi sa četnicima, između ostalih, kod s. Rataja je poginuo pomoćnik političkog komesara Kombinovanog bataljona Dragoslav Bogavac, narodni heroj.

26. 5. 1943 VŠ NOV i POJ doneo odluku da se proboj Glavne operativne grupe VŠ u istočnu Bosnu izvrši preko Vučeva i r. Sutjeske, te naredio 1. proleterskoj udarnoj diviziji NOVJ da blokira neprijateljske snage kod s. Zlatnog Bora, da -po svaku cenu- osigura prelaz preko r. Tare kod s. Uzlupa, jer je -taj prelaz od životne važnosti-, i da na levu obalu r. Drine uputi 2. proletersku NOU brigadu (a po mogućstvu i Majevičku NOU brigadu) sa zadatkom da izbije na liniju s. Suha - s. Vrbnica - s. Zakmur - s. Trbušće.

29. 5. 1943 VŠ NOV i POJ konkretizovao ideju o proboju preko r. Sutjeske. Ponovo je objedinio 2. proletersku, Majevićku i 6. istočnobosansku NOU brigadu pod Štabom 2. proleterske NOU brigade, kako bi one očistile dolinu r. Sutjeske i izbile na liniju s. Suha - s. Vrbnica - s. Zakmur - s. Trbušće, a 1. proleterskoj udarnoj diviziji NOVJ naredio da na odsecima s. Uzlup - s. Bastasi i s. Mratinje - Trnovačko jezero - s. Suha organizuje odbranu Tare i Drine i spreči prodor nemačkih snaga sa severa i juga ka Vučevu i Sutjesci. Time bi se omogućilo prebacivanje 7. divizije NOVJ na levu obalu Tare i prikupljanje ka Pivi.

1. 6. 1943 U rejonu s. Brljevo - Štirna - s. Budnja (Župa pivska) tri brigade 2. proleterske udarne i 3. udarne divizije NOVJ (4. proleterska, 7. krajiška i 10. hercegovačka NOU brigada) noćnim napadom razbile delove nemačke 7. SS divizije -Princ Eugen-, prešle r. Vrbnicu i izbile u s. Miloševiće (kod Šavnika). U borbi je poginuo borac bombaš Vojin Poleksić, narodni heroj.

3. 6. 1943 U s. Mratinju (na Pivi) VŠ NOV i POJ i CK KPJ održali savetovanje i odlučili da 1. i 2. proleterska udarna divizija NOVJ obrazuju Severnu grupu, a 3. udarna i 7. divizija NOVJ Južnu grupu za proboj i da se proboj iz okruženja izvrši divergentnim pravcima: 1. proleterska udarna divizija NOVJ pravcem Košur - s. Vrbnica, 2. proleterska udarna divizija NOVJ pravcem s. Suha - Gornje bare - Konjske vode, a 3. udarna i 7. divizija NOVJ, sa ranjenicima, ka pl. Ljubišnji, pl. Sinjajevini ili pl. Goliji.

21. 5. 1944 Sa prostorije s. Vrbnice - s. Trbušće (kod Foče) 17. udarna divizija NOVJ nastavila marš za Srbiju pravcem s. Vrbnica - Lučke kolibe - Ljubin grob - Javorak - izvorni deo r. Jabučnice - s. Krnja Jela - s. Izgori. Usled zamorenosti ljudstva, marš je bio vrlo naporan.

Dokumenti

Izvještaj štaba Pete proleterske (crnogorske) brigade i štaba Hercegovačkog NOP odreda od 4 avgusta 1942 god. Vrhovnom štabu NOP i DV Jugoslavije o borbama protiv četnika u Vrbnici i Miljevinama i Nijemaca kod Zabrđa

Obaveštenje zamenika načelnika Vrhovnog štaba NOV i POJ od 1 aprila 1943 Štabu Druge proleterske divizije o naređenju Vrhovnog komandanta da se ispita šta je bilo s teškim ranjenicima ostavljenim jula 1942 u selu Vrbnici

Izvještaj štaba Druge proleterske divizije od 3 aprila 1943 god. Vrhovnom štabu NOV i PO Jugoslavije o teškim ranjenicima koji su ostali u selu Vrbnici

Naređenje Vrhovnog komandanta NOV i POJ druga Tita od 26 maja 1943 Štabu Prve proleterske divizije da hitno uputi Drugu proletersku brigadu na levu obalu Drine sa zadatkom da izbije na liniju Suha - Vrbnica - Zakmur - Trbušče

Zapovest 369. pešadijske divizije od 7. juna 1943. potčinjenim jedinicama za napad u rejonu Jeleča i Vrbnice

Izvještaj Štaba Prve proleterske divizije od 9 juna 1943 god. Vrhovnom štabu NOV i PO Jugoslavije i obavještenje Štabu Druge proleterske divizije o pokretima neprijatelja na prostoru Ošli Do, Konjske Vode, Vrbnica, Orlova i odluci za proboj na komunikaciji Foča - Kalinovik

Izvještaj Štaba Druge proleterske divizije od 9 juna 1943 god. Vrhovnom štabu NOV i PO Jugoslavije o situaciji na prostoriji Vrbnica - Zamršten, Boščija Glava - Zelengora i predlog za prikupljanje jedinica Divizije na prostoru Lučkih i Vrbničkih Koliba

Naređenje vrhovnog komandanta NOV i POJ druga Tita od 1. septembra 1943. Štabu Druge proleterske divizije da dostavi izveštaj o ustaškim i četničkim zločinima u selima Vrbnici i Jeleču

Naređenje Komande 14. brdskog lovačkog puka 7. SS divizije od 22. maja 1944. za razbijanje jedinica NOVJ na prostoru Ljubina - Kukanos - Osoje i za gonjenje pravcem Vrbnica - Ljubin grob - Kapičin Do - Javorak

Zapovijest Štaba 38. udarne divizije JA od 11. maja 1945. štabovima potčinjenih jedinica da na sektoru Ljubina-Vrbnica -Tjentište presijeku put glavnim četničkim snagama i da ih odbace ka Sutjesci

Relacija štaba 18. hrvatske brigade o borbama protiv četnika Draže Mihailovića na sektoru Zamršten-Kozo-Vrbnica u maju dostavljena Štabu 38. udarne divizije JA 31. maja 1945. godine

Fotografije

Povezane odrednice

Saradnja četnika sa okupatorom 7. banijska divizija NOVJ 2. proleterska divizija NOVJ Josip Broz Tito Borbe u Bosni i Hercegovini 1944. Livno Vrhovni štab NOVJ 18. hrvatska (istočnobosanska) udarna brigada Četnički zločini Operacija Schwarz 5. proterska (crnogorska) udarna brigada Kalinovik Izbeglice i progoni u drugom svetskom ratu Donji Vakuf 369. legionarska divizija (vražja) Kupres Bitka na Sutjesci AVNOJ Narodni heroji Jugoslavije 3. proleterska (sandžačka) udarna brigada Ranjenici u ratu 10. hercegovačka udarna brigada 1. proleterska divizija NOVJ Bolnice u oslobodilačkom ratu Zločini u Jugoslaviji u Drugom svetskom ratu Dragoljub Draža Mihailović 3. udarna divizija NOVJ Šavnik Gornji Vakuf Borbe u Bosni i Hercegovini 1943. Sima Milošević Borbe u Bosni i Hercegovini 1942. 38. istočnobosanska divizija NOVJ 4. proleterska (crnogorska) udarna brigada 2. proleterska udarna brigada Bitka na Zelengori Prozor Centralni komitet KPJ Kalinovički partizanski odred Borbe u Hercegovini 1942. Konjic Foča Borbe u Crnoj Gori 1943. Pohod proleterskih brigada u Zapadnu Bosnu Završne operacije u Jugoslaviji 6. istočnobosanska proleterska udarna brigada Glavna operativna grupa NOVJ Četnici u drugom svetskom ratu Borbe u Bosni i Hercegovini 1945. 7. SS divizija Prinz Eugen Politički komesari u NOR-u 17. istočnobosanska divizija NOVJ Četnička golgota Hercegovački partizanski odred